La'au Fa'aeletise i le Eletise
O le Falegaosimea o le Malosiaga Tīsi (PLTD) o se ituaiga falegaosimea e faʻaaogaina ai le afi tīsi o le avetaʻavale autū o se generator e gaosia ai le eletise. E ui o le aga masani i le atinaʻeina o falegaosimea o loʻo agai atu i le malosiaga faʻafouina ma le kesi mama, ae o loʻo i ai pea le sao taua o PLTD i le faiga o le eletise, aemaise lava i nofoaga maotua ma atumotu, ma o ni generators lagolago e faʻatumauina ai se sapalai eletise faʻatuatuaina.
Malamalama ma Mataupu Faavae o Galuega o La'au Malosiaga Diesel
I se faaupuga faigofie, o se fale gaosi eletise e fa'aaogaina le diesel (PLTD) e liua le malosiaga fa'akemikolo mai le suau'u (e masani lava o le suau'u diesel, HSD, po'o le MDO) i le malosiaga eletise. E amata le faiga i le susunuina o le suau'u i totonu o se afi diesel. O lenei susunuina e maua ai le malosiaga vevela e tuleia ai pistons i luga ma lalo. Ona liua lea o le gaioiga fa'amekanika o pistons i le fa'ata'amilosaga o le crankshaft. Ona tu'uina atu lea o lenei fa'ata'amilosaga i se generator (alternator) e gaosia ai le malosiaga eletise.
I totonu o le faiga eletise, o le eletise mai le generator PLTD e masani ona ui atu muamua i le control panel ma le protection system, ona faateleina lea o le voltage e ala i se transformer (pe a manaomia) a o lei tufatufaina atu i le network tufatufaina atu pe faaaogaina sa'o e le avega.
Vaega Autū o La'au Malosiaga Tīsi
O le PLTD e faia a'e i ni vaega se tele e lagolago le tasi i le isi ina ia mautu ma saogalemu le fa'agaoioiga o le gaosiga o le eletise.
1. Afifi Diesel
O afi tisele o le puna autū lea o le malosiaga fa'amekanika. O latou fa'amatalaga e fuafua e mana'oga o le malosiaga (kW po'o le MW), lelei, ma le fa'atuatuaina. O afi tisele mo le gaosiga o le malosiaga e masani ona fa'agaoioia i le rpm tumau e fa'atumauina ai se saoasaoa eletise mautu (50 Hz i Initonesia).
2. Generator/alternator
E liua e generators le malosiaga fa'amekanika i le malosiaga eletise. O le lelei o le generator e a'afia ai le mautu o le voltage, le gafatia e taulimaina ai suiga o avega, ma le lelei atoa o le la'au.
3. Faiga o le suau'u
O lenei faiga e aofia ai se tane teu oloa, pamu, faamama, paipa, ma injectors. E tatau ona mautinoa le sapalai o le suauʻu e mama ma tutusa mo le mu atoatoa ma faʻaitiitia ai le lamatiaga o le faʻaleagaina o le afi.
4. Faiga fa'amālūlū
E maualuga le vevela e maua mai i afi tisele, o lea e manaʻomia ai se faiga faʻamālūlū (radiator, water jacket, heat exchanger) ina ia faʻatumauina ai le vevela lelei o le galuega.
5. Faiga fa'asusu
E fa'aitiitia ai le fe'ese'esea'iga o vaega e ala i le suāu'u fa'a'asu, e fa'aitiitia ai le vevela, ma fa'aumiumi ai le ola o le afi. O lenei faiga ua fa'apipi'iina i se pamu suāu'u ma se faamama.
6. Faiga e ulufale ai ma e alu ese ai le ea
E manaʻomia le ea mo le mu. I le itu o le ausa, e masani ona ui atu kasa o le ausa i totonu o se muffler poʻo se faiga e faʻaitiitia ai le leo. Atonu e faʻaogaina e fale eletise faʻaonaponei ni faiga e pulea ai le kasa.
7. Laupapa e pulea ma puipuia ai
Galuega e fa'atonutonu ai galuega (amata/taofi), mata'ituina fa'asologa (voltage, tafega, televave, vevela, mamafa o le suau'u), fa'apea fo'i ma le puipuiga mai fa'alavelave e pei o le soona tafe, soona tafe, ma le soona vevela.
O le Matafaioi a Laau Malosiaga Diesel i le Faiga o le Eletise
E ui e le o le filifiliga autū lea mo falegaosimea tetele ona o le maualuga o tau o galuega, ae o loʻo tumau pea le faʻaaogaina o falegaosimea tiso o se vaega taua o le faiga faʻaeletise.
1. Kamupani e tuʻuina atu le eletise i nofoaga maotua
E tele motu laiti po'o vaega maugā e leai se avanoa i feso'ota'iga tetele o felauaiga. O falegaosimea e fa'aaogaina le diesel (PLTD) e ofoina atu se fofo aua e mafai ona vave fausia ma e le mana'omia ni atina'e faigata.
2. La'au e tumutumu
E mafai e fale gaosi eletise tiso ona vave ona ausia tulaga atoatoa o le fa'agaoioiga nai lo fale gaosi eletise ausa. O le mea lea, e mafai ona fa'aaogaina e fa'afetaui ai mana'oga o le eletise i taimi e pisi ai tagata.
3. Fa'aleoleo o le polokalama ma tulaga fa'afuase'i
E fa'aaogaina lautele falegaosimea e fa'aaogaina le diesel o ni masini fa'aola mo fa'alavelave fa'afuase'i i falema'i, nofoaga autu o fa'amaumauga, malae va'alele, ma isi nofoaga taua. A fa'alavelaveina le sapalai o le upega autu, e vave ona pulea e falegaosimea e fa'aaogaina le diesel.
4. Fa'amautu o le faiga (lagolago i luga o le upega) o se fua fa'atatau patino
I totonu o faiga tu'ufua po'o feso'ota'iga laiti, e iai le sao o masini eletise tiso i le fa'atumauina o le mautu o le televave ma le voltage. I nisi tulaga, e tu'ufa'atasia masini eletise tiso ma masini eletise fa'afouina (hybrids) e fa'ateleina ai le fa'atuatuaina.
Fa'amanuiaga o La'au Fa'aeletise
E tele tulaga lelei o fale eletise tiso e mafai ona tausia ma faʻaaoga ai i tulaga eseese.
– Pupuu le taimi e fausia ai: Pe a faatusatusa i le PLTU po o le PLTA, e vave atu le fausiaina o le PLTD ona o meafaigaluega e faigofie ona fetuutuunai ma le faigofie o le faatulagaga.
– Tali vave ma fetuutuunai: Amata vave, talafeagai mo avega maualuluga ma tulaga fa'afuase'i.
– Talafeagai mo pisinisi laiti ma feololo: E mafai ona fa'ataunu'uina mana'oga o le eletise i nu'u, pisinisi laiti, ma e o'o lava i taulaga laiti.
– Faigofie ona fe'avea'i pe fa'ateleina le gafatia: O le PLTD i le tulaga o koneteina po'o le modular e mafai ona fe'avea'i pe a mana'omia.
Le lelei ma Luʻitau o Laʻau Malosiaga Diesel
I le isi itu, o loʻo i ai foʻi ni vaivaiga o fale gaosi eletise tiso lea ua faʻamalosia ai le tele o atunuu e faʻaitiitia lo latou faʻalagolago i fale gaosi eletise e faʻaaogaina le tiso.
– Tau maualuga o le suauʻu: E tele lava le faʻaaogaina o le diesel, o lea e sili atu ai le taugata o le gaosiga i le kWh nai lo le kesi, malala, poʻo le malosiaga faʻafouina i lalo o nisi o tulaga.
– Fa'asa'olotoina o otaota ma le filogia: O le fa'amumuina o le diesel e maua ai le CO₂, NOx, SOx, ma mea fa'apena. O se mataupu taua tele lea i le faiga fa'avae tau si'osi'omaga.
– Fa'alagolago i le fa'atulagaina o suau'u: E masani ona feagai nofoaga maotua ma fa'afitauli i le tufatufaina atu o suau'u, o lea e ono fa'alavelaveina ai galuega a le PLTD.
– Pisa ma le tetete: O afi diesel e maua ai le pisa ma le tetete e manaʻomia ona faʻaleleia i le faʻaitiitia lelei o le pisa ma le mamanu o le faavae.
– Tausiga masani malosi: E manaʻomia e afi tisele se tausiga masani e pei o le suiina o le suāuu, faamama, siakiina o le tui, ma le toe faaleleia o le afi.
Taumafaiga mo le Faaleleia Atili o le Lelei ma le Faatinoga
E aʻafia le lelei o le afi eletise tiso i le lelei o le afi, tulaga o le faʻagaoioiga, ma le tausiga. E mafai e afi tiso faʻaonaponei ona i ai se lelei tele o le faʻaaogaina o le vevela, ae e mafatia pea i le le lelei o le faʻaaogaina o le suauʻu pe a taugata le suauʻu. Mo le faʻaleleia atili o le faʻatinoga, o nisi o laasaga masani e aofia ai:
– Tausiga puipuia ma le pulea lelei mo le mu lelei atoatoa ma le fa'aaogaina lelei o le suau'u.
– Faaaogāina o le faiga fa'atonutonu otometi e fa'atonutonu ai le avega lelei, ma fa'aitiitia ai le fa'ama'imauina o le fa'agaioiga o avega maualalo.
– Fa'atinoina o se faiga fa'afefiloi ma la'au eletise mai le la (PLTS) po'o maa eletise. I lenei fuafuaga, e na'o le taimi e mana'omia ai e fa'agaoioia ai le PLTD, ma fa'aitiitia ai le fa'aaogaina o le suau'u ma le fa'asa'olotoina o le ea.
– Fa'aleleia atili le tulaga lelei o le suau'u ma le fa'amamāina e puipuia ai le fa'aleagaina o vaega ma fa'atumauina ai le fa'atinoga.
La'au Malosiaga Diesel i le Lumanai o le Eletise
E foliga mai o le a suia le lumanai o fale eletise tisi (PLTD) i se matafaioi e sili atu ona filifilia. I le tele o faiga eletise faʻaonaponei, o fale eletise tisi ua le toe avea ma ivitū o le sapalai o le eletise, ae o loʻo avea ma fale eletise lagolago: o ni mea e faʻalagolago i ai, o ni puipuiga o le faʻatuatuaina, ma ni fofo vave mo itulagi e leʻi sauni mo ni atinaʻe malosi e sili atu ona faigata. O le suiga o le malosi o loʻo faʻamalosia ai foʻi le atinaʻeina o tekinolosi e pulea ai le faʻaleagaina o le ea ma le faʻaaogaina o suauʻu eseese, e pei o le biodiesel poʻo ni faʻafefiloi suauʻu e sili atu ona lelei mo le siosiomaga.
Peita'i, mo Initonesia, fa'atasi ai ma lona laufanua lautele o atumotu, o lo'o tumau pea le tāua o fale gaosi eletise tisi. E tele motu e mana'omia ni fale gaosi eletise e faigofie ona fa'agaoioia ma fa'atuatuaina. O le lu'itau o le fa'aitiitia lea o tau o fa'agaioiga ma a'afiaga i le siosiomaga, mo se fa'ata'ita'iga e ala i le tu'ufa'atasia o fale gaosi eletise tisi ma le malosiaga fa'afouina, fa'aleleia atili le lelei o le afi, ma fa'amalosia le pulega o felauaiga o suau'u.
Fa'ato'a
O fale eletise tisi o se tekinolosi ua leva ona fa'avaeina mo le gaosiga o le eletise ma ua fa'amaonia lona fa'atuatuaina i le tele o tulaga. E sili ona lelei fale eletise tisi i tulaga o le fetu'una'i, faigofie ona fausia, ma le mafai ona tali vave atu i suiga o le avega. Peita'i, o tau o le suau'u, kasa oona, ma mana'oga tausiga malosi o ni lu'itau tetele ia. I le lumana'i, o fale eletise tisi o le a foliga mai o le a tumau pea le mana'omia, aemaise lava i nofoaga maotua ma o ni fale eletise lagolago, ae fa'atasi ai ma se matafaioi sili atu ona tu'ufa'atasia i totonu o le faiga eletise a le atunu'u, fa'atasi ai ma tekinolosi e sili atu ona mama ma lelei.