Ngā Tohutohu Whakamātautau Ture a Hooke
Ngā whāinga o te whakamātautau:
– Te tirotiro i te whanaungatanga i waenga i te kaha me te pikinga o te roa o te puna
– Whakatauhia te pūmau puna
Ngā taputapu me ngā rauemi: Puna, uta 50 karamu (4), tūru, rūrū
Ariā taketake:
Te Ture a Hooke e kī ana ko te rahi o te kaha he rite tonu ki te pikinga o te roa o te puna. Ko te nui ake o te kaha e pā ana ki te puna, ko te nui ake o te pikinga o te roa o te puna. He pumau te ōwehenga o te rahi o te kaha ki te pikinga o te roa o te puna. Ka pā te ture a Hooke ina kore te kaha e neke ake i te rohe pūmau o te puna. Nā Robert Hooke (1635-1703) i whakatakoto te ture a Hooke.
Mā te pāngarau, ka whakaaturia te ture a Hooke mā te whārite: k = F / Δl. Ko: k = pūmau puna, F = kaha, Δl = pikinga o te roa o te puna.
Ko Newton te waeine ā-ao mō te kaha, ko te mita te waeine ā-ao mō te roa, nō reira ko Newton/mita (N/m) te waeine ā-ao mō te pūmau puna.
Ngā Hipanga Whakamātautau:
1. Huihuia te tūāpapa kia rite ki te mea e whakaaturia ana i te pikitia.
2. Whakairihia he puna ki runga i tētahi tūnga, kātahi ka tāpirihia he taumaha 50 karamu ki te pito raro o te puna. Inehia te roa o te puna hei roa puna 1 (rita)o).
l1 = ……… Henimita.
3. Whakairihia anō he kawenga 50 karamu, kātahi ka ine i te roa o te puna kia rite ki te roa o te puna 2 (rita)2).
w = 0,5 Newton
Δl = l2 - l1 =………… Henimita
k = w / Δl =………… N/cm
3. Whakairihia anō he kawenga 50 karamu, kātahi ka ine i te roa o te puna kia rite ki te roa o te puna 3 (rita)3).
w = 0,5 + 0,5 = 1 Newton
Δl = l3 - l1 = ………… Henimita
k = w / Δl =………… N/cm
4. Whakairihia anō he kawenga 50 karamu, kātahi ka ine i te roa o te puna kia rite ki te roa o te puna 4 (rita)4).
w = 0,5 + 0,5 + 0,5 = 1,5 Ngā Newton
Δl = l4 - l1 = ………… Henimita
k = w / Δl =………… N/cm
Raraunga me te Tātari Raraunga:
E toru ngā pūmau puna e ahu mai ana i ngā hua o te whakamātautau o mua. Tātaihia te pūmau puna toharite:
k = (k + k + k) : 3 = …………… N/cm
Tuhia he kauwhata o te whanaungatanga i waenga i te kaha ā-papa (w) me te pikinga o te roa o te puna (Δl)

Kōrero:
– He aha te whanaungatanga i waenga i te kaha me te pikinga o te roa o te puna? Mēnā he nui ake te kaha, ka nui ake, ka pumau, ka iti iho rānei te pikinga o te roa o te puna?
– He ōrite ngā pūmau puna? Ki te kore, he aha ai?
– He aha te pūmau puna toharite i riro mai i te whakamātautau?
Whakatau:
Whakapuakina tō whakatau.