Te Tūranga o te Kaiārahi Kura: Ehara i te Whakarongo noa iho
I roto i te horopaki o te mātauranga o ēnei rā, he maha ngā wā ka whakaititia, ka warewarehia rānei te tūranga o ngā kaiārahi kura. He maha ngā mātua me ngā ākonga e whakaaro ana ki ngā kaiārahi he "tāpiritanga" noa iho, he "wāhanga whakamutunga" rānei ina kore rawa e taea te whakatau i ngā raruraru. Heoi, ahakoa te āhua māmā noa iho, he tūranga nui tā ngā kaiārahi kura ki te tautoko i te whanaketanga kare ā-roto, mātauranga, me te pāpori o ngā ākonga. Ka tūhuratia e tēnei tuhinga ngā āhuatanga katoa o te tūranga nui e takarohia ana e ngā kaiārahi kura.
Te Whakamāramatanga me te Mahi a te Kaitohutohu Kura
He tohunga ngā kaiārahi kura kua whakangungua ki te hinengaro me te mātauranga e mahi ana i ngā kura hei āwhina i ngā ākonga kia eke ki te oranga ngākau me te oranga mātauranga. Kei roto i ā rātou mahi matua he maha ngā mahi, mai i te whakarato kaiārahi takitahi me te whakahaere i ngā wā rōpū ki te whakawhanake i ngā kaupapa hei tautoko i te hauora hinengaro me te oranga o ngā ākonga.
E ai ki te American School Counselor Association (ASCA), ko ngā kaiārahi kura he takawaenga i waenga i ngā hiahia me ngā rauemi a ngā ākonga e wātea ana i roto, i waho hoki i te kura. Ka mahi tahi hoki rātou me ngā kaiako, ngā kaimahi kura, me ngā mātua ki te waihanga i tētahi taiao ako tautoko.
Te Tūranga o ngā Kaitohutohu i roto i te Tautoko Hinengaro
Ko tētahi o ngā mahi matua a ngā kaiārahi kura ko te tautoko i ngā kare ā-roto o ngā ākonga. He maha ngā ākonga e pāngia ana e te ahotea mai i ngā momo pūtake, pērā i ngā take whānau, ngā whanaungatanga pāpori, me ngā pēhanga mātauranga. Ka taea e tēnei te arahi ki te manukanuka, te pouri, me ētahi atu raruraru kare ā-roto. Koinei te wāhi e whai wāhi nui ai ngā kaiārahi kura.
1. Te Whakatakotoranga Takitahi me te Whakatakotoranga Rōpū:
– Te Tohutohu Takitahi: Ka taea e ngā kaitohutohu te tuku wānanga takitahi hei whakarongo ki ngā āwangawanga a ngā ākonga, hei tuku tohutohu, hei whakawhanake hoki i ngā rautaki whakatau raruraru. He tino āwhina tēnei mō ngā ākonga e whakama ana, e mataku ana rānei ki te kōrero mō ō rātou raruraru i te aroaro o te marea.
– Te Whakangungu Rōpū: He maha ngā wā ka whakamahia ngā wānanga rōpū hei aro atu ki ngā take e pā ana ki tētahi rōpū ākonga. Hei tauira, ka whakarite pea ngā kaiwhakangungu i ngā rōpū tautoko mō ngā ākonga e pāngia ana e te pēhanga ki te whakatutuki, mō te hunga rānei e pāngia ana e ngā uauatanga ki ngā whanaungatanga pāpori.
2. Te Wawaotanga Ārai:
– Kua whakangungua ngā kaiārahi kura ki te whakahaere i ngā āhuatanga ohorere pēnei i te wehenga o ngā mātua, te matenga o te whānau, me te tukino. Ka tautoko tika rātou, ā, mēnā e tika ana, ka tukuna ngā ākonga ki ngā tohunga hauora hinengaro mō ētahi atu maimoatanga.
Te Tūranga o ngā Kaitohutohu i roto i te Tautoko Mātauranga
Haunga te tautoko kare ā-roto, he mahi nui anō tā ngā kaiārahi kura ki te āwhina i ngā ākonga ki te whakatutuki i ā rātou whāinga mātauranga. Kei roto i tēnei he whānuitanga o ngā āhuatanga, mai i te whakamahere mātauranga ki te ārahi i ngā ākonga ki te whiriwhiri i ngā mahi e rite ana ki ō rātou hiahia me ō rātou pūkenga.
1. Te Whakamahere Mātauranga:
– Ka āwhina ngā kaiārahi i ngā ākonga ki te whakawhanake i ngā mahere mātauranga tūturu e hangai ana ki ō rātou pūkenga me ō rātou hiahia. Kei roto i tēnei ko te whiriwhiri kaupapa, te whakarite i ngā wā ako, me te āwhina i ngā ākonga ki te whakataurite i ā rātou kawenga mātauranga me ngā mahi i waho o te kura.
2. Te Kōwhiringa Mahi me te Tohutohu Mahi:
– He maha ngā wā ka āwhina ngā kaiārahi kura i ngā ākonga ki te mārama ki ō rātou ake hiahia me ō rātou pūkenga, me pēhea hoki te ārahi i a rātou ki te whakatutuki i ngā whiringa mahi. Kei roto i tēnei ko ngā whakamātautau hiahia me ngā whakamātautau pūkenga, ngā mōhiohio mō ngā momo mahi, me te ārahi i roto i te tukanga tono mō ngā kāreti, ngā kaupapa whakangungu mahi rānei.
3. Te Whakarato Rauemi Mātauranga:
– Ka mahi anō hoki ngā kaitohutohu hei puna mōhiohio e pā ana ki ngā karahipi, ngā kaupapa mahi tauira, me ētahi atu whai wāhitanga mātauranga hei āwhina i ngā ākonga ki te whakatutuki i ā rātou whāinga mātauranga me ā rātou whāinga mahi.
Te Tūranga o ngā Kaitohutohu ki te Whakahaere i ngā Āhuatanga Hapori me te Whakawhitiwhiti Kōrero
I roto i te taiao kura, he wāhanga nui o te wheako ako ngā taunekeneke pāpori. Engari, kāore e pai te haere o ēnei taunekeneke katoa. Ko ngā take pēnei i te tukino, te pakanga a ngā hoa, me te aukati pāpori ka pā kino ki te whanaketanga o ngā ākonga.
1. Te Whakatautau i ngā Taupatupatu:
– Ka taea e ngā kaitohutohu te whakarato takawaenga hei whakatau i ngā tautohe i waenga i ngā ākonga, hei āwhina i a rātou ki te kimi i ngā otinga rangimārie, tika hoki.
2. Kaupapa Ārai i te Whakatoi:
– He maha ngā wā ka whai wāhi ngā kaitohutohu ki te whakawhanake me te whakatinana i ngā kaupapa ārai-tūkino. Kei roto i ēnei kaupapa ngā kaupapa whakamōhiotanga, te whakangungu mō ngā ākonga me ngā kaimahi, me ngā tikanga mō te ripoata me te whakautu ki ngā take tūkino.
Te Mahi Ngātahi me ngā Mātua me ngā Kaiako
Hei waihanga i tētahi taiao ako tautoko, he mea nui te mahi tahi a ngā kaiārahi, ngā mātua, me ngā kaiako. Kāore e taea e ngā kaiārahi te mahi takitahi; me tautoko me te mahi tahi a te hapori kura katoa.
1. Āwhina Kaiako:
– He maha ngā wā ka whakaratohia e ngā kaiārahi he whakangungu me te tautoko ki ngā kaiako ki te kite i ngā tohu o ngā raruraru kare ā-roto, ā-mātauranga rānei o ngā ākonga. Ka āwhina hoki rātou i ngā kaiako ki te hoahoa i ngā rautaki whakaako whānui ake, tautoko ake hoki.
2. Te Whakawhitiwhiti Kōrero ki ngā Mātua:
– He mahi nui tā ngā kaiārahi i roto i te whakawhitiwhiti kōrero ki ngā mātua mō te whanaketanga me te oranga o ā rātou tamariki. Ka taea tēnei te puta mai i ngā hui kanohi ki te kanohi, ngā waea waea, ngā pūrongo tuhituhi rānei. Mā te kōrero tuwhera me te pono, ka āwhina ngā kaiārahi ki te hanga hononga hauora i waenganui i te kāinga me te kura.
Te Tūranga i roto i te Whakawhanaketanga Kaupapa Kura
Ka whai wāhi atu hoki ngā kaiārahi kura ki te whakawhanake me te whakatinana i ngā kaupapa maha e aro ana ki te whakapai ake i te kounga o te mātauranga me te oranga o ngā ākonga. He maha tonu ā rātou kaiārahi, ka whai wāhi atu rānei ki ngā tīma whakawhanake marautanga, ki ngā komiti oranga o ngā ākonga, ki ētahi atu kaupapa motuhake rānei.
1. Kaupapa Hauora Hinengaro:
– I runga i te pikinga ake o ngā take hauora hinengaro i waenga i ngā ākonga, he maha ngā kura kei te tīmata ki te whakawhanake i ngā kaupapa hauora hinengaro whānui. He maha ngā wā ka ārahihia ēnei kaupapa e ngā kaiārahi, mai i te aromatawai i ngā matea ki te whakatinanatanga o te kaupapa.
2. Te Whakawhanaketanga o te Marautanga Hapori-Kare ā-roto:
– Haunga ngā āhuatanga mātauranga, he mea nui anō hoki te whakawhanake i ngā pūkenga pāpori me ngā pūkenga kare ā-roto. Ka taea e ngā kaitohutohu te āwhina i te hoahoa me te whakatinana i ngā marautanga e whakaako ana i ngā pūkenga pēnei i te aroha, te whakahaere kare ā-roto, me ngā pūkenga whakawhitiwhiti kōrero.
Ngā Wero e Pā Ana ki ngā Kaitohutohu Kura
Ahakoa he mea nui te tūranga o ngā kaiwhakatakoto whakaaro, he maha ngā wero e pā ana ki a rātou. Ko tētahi o ngā mea nui ko te nui o te mahi. He maha ngā kura he iti iho te ōwehenga o ngā kaiwhakatakoto whakaaro ki ngā ākonga, ā, he maha ngā wā ka noho pōuriuri ngā kaiwhakatakoto whakaaro.
1. Taumahatanga Mahi me ngā Here Wā:
– Nā te nui o ngā ākonga, me wehewehe te aro o ngā kaiārahi ki ngā kawenga maha. Ka taea e tēnei te whakaiti i te whai huatanga o ā rātou wawaotanga.
2. Te Kore o te Tautoko Hanganga:
– Kāore ngā kura katoa e whakarato tautoko e tika ana mō ngā kaiwhakatakoto whakaaro mā te tahua, te wā, me ētahi atu rauemi rānei.
Whakamutunga
He tino uaua, he nui ake hoki te hiranga o te tūranga o te kaiārahi kura i tā te nuinga o te tangata e mōhio ana. Ehara i te mea ko ngā āwangawanga a ngā ākonga anake tā rātou e whakarongo ana, engari e whakarato ana hoki i te tautoko kare ā-roto, te ārahi mātauranga, me te āwhina ki te whakahaere i ngā āhuatanga pāpori. Ka mahi tahi ngā kaiārahi me ngā kaiako, ngā mātua, me te hapori kura ki te whakarite i te oranga o ngā ākonga me te waihanga i tētahi taiao ako tautoko.
Hei whakapai ake i tēnei tūranga, he mea nui kia whakaratohia e ngā kura te tautoko e tika ana mō ngā kaiārahi, ahakoa mā te whakangungu, mā ngā rauemi, mā te whakaiti rānei i te mahi. Mā tēnei, ka taea e ngā kaiārahi te whakahaere pai i ā rātou tūranga, ā, ka whai pānga pai hoki ki te hapori kura katoa.
