Te Rangahau i ngā Huringa o te Teitei o ngā Ngaru Moana nā te Mahi a te Huripari Pārūrū
Pendahuluan
He pūnaha hihiri te moana e huri haere tonu ana nā te taunekeneke i waenga i te āhuarangi, te mata o te wai, me ngā āhuatanga o te moana. Ko tētahi āhuatanga āhuarangi e kaha ana ki te whakaoho i ngā huringa nui ki ngā āhuatanga o te moana ko te awhiowhio pārūrū. E mōhiotia ana te mahi awhiowhio pārūrū ehara i te mea ko te ua nui me ngā hau kaha anake, engari ko tōna kaha hoki ki te whakanui tere me te whānui i te teitei o ngā ngaru moana. Ka taea e ngā ngaru teitei te horapa tawhiti atu i te pokapū o te awhiowhio, ka pā ki ngā rohe takutai kāore e whiti tikahia ana e te pūnaha awhiowhio. Nō reira, he mea nui te ako i ngā huringa o te teitei o ngā ngaru moana nā te mahi awhiowhio pārūrū hei tautoko i te haumaru kaipuke, ngā mahi hī ika, te whakahaere rohe takutai, me te whakaiti i ngā aituā wai me te rangi.
Ngā Āwhiowhio Pārūrū me ō rātou Āhuatanga Matua
He pūnaha pēhanga iti nui ngā awhiowhio toropika e hangaia ana i runga i ngā wai toropika mahana, i te nuinga o te wā ka teitei te pāmahana o te mata o te moana, ā, ka pai ake te whakawhiti o te hau ki te hau mātao. Ko ngā āhuatanga matua o ngā awhiowhio toropika ko te pokapū pēhanga iti (te kanohi), he pakitara kanohi me ngā hau kaha, me ngā here ua porowhita. Ka taea e ngā tere hau tata ki te mata te piki tere i roto i te wā poto, ka puta he ahotea hau kaha ki runga i te mata o te moana. Ko te kaha o te hau, te rahi o te awhiowhio, tōna tere, me tōna kaha e whakatau ana i te nui o te pūngao e whakawhitia ana ki te moana, ā, i te mutunga ka whakahaere i te hanganga o ngā ngaru teitei.
Te Tikanga o te Hanganga o ngā Ngaru nā ngā Huripari
Ko te tikanga, ka hangaia ngā ngaru moana mā te whakawhiti i te pūngao mai i te hau ki te mata o te wai. I roto i te horopaki o ngā awhiowhio pārūrū, he maha ngā tikanga matua e akiaki ana i te pikinga o te teitei o ngā ngaru:
1. Te tere o te hau tino tere
Ka taea e ngā hau awhiowhio pārūrū te eke ki ngā tekau mita ia hekona. Ka nui ake te tere o te hau, ka nui ake te pūngao e whakawhitia ana ki te mata o te moana, ka tere ake te tipu o ngā ngaru, ka nui ake hoki te awhe.
2. Te roa o te manawa whakapū
Ka roa te wā e whanake ai ngā ngaru. Mā te awhiowhio puhoi, roa rānei e pupuhi ana i tētahi rohe ka nui ngā pupuhi o te hau hei whakanui ake i te teitei o ngā ngaru.
3. Te wātea o te ara tiki
Ko te hopunga te tawhiti e pupuhi ai te hau i runga i te mata o te moana i tētahi ahunga pumau. Mā te hanganga whānui o te tohanga o tētahi awhiowhio ka taea te hanga i tētahi hopunga nui whai hua, inā koa i ētahi wāhanga o te awhiowhio.
4. Te taunekeneke ki ngā ia me te ine kaukau
Ka taea e ngā ia o te mata e rere ana i te arai o ngā ngaru te "pēhi" i ngā ngaru, ka whakanui ake i tō rātou teitei, ka whakapoto ake hoki i tō rātou wā, ka nui ake te kaha o te āhua o te moana. I ngā wāhi pāpaku, ka taea e ngā ngaru te piki ake (te piki haere o te teitei) i mua i te pakaru, ka nui ake ngā mōrearea ki te takutai.
5. Ngā ngaru ā-rohe me ngā ngaru tawhiti
Ka puta mai i ngā awhiowhio ngā ngaru ā-rohe (ngā moana hau) huri noa i ō rātou pokapū, me te ngaru e horapa ana ki waho. Ka taea e tēnei ngaru te tae ki te takutai i mua i te pokapū, nō reira, ka taea tonu e ngā wāhi e āhua "mārama" ana te pāngia e ngā ngaru teitei.
Tauira Wāhi o ngā Huringa Teitei o te Ngaru
Kāore i te ōrite ngā panonitanga teitei o ngā ngaru i puta mai i ngā awhiowhio pārūrū. I te nuinga o te wā, ka kitea ngā ngaru teitei rawa i ngā wāhanga he nui rawa ngā hau me te roa rawa o te nekehanga. I te Ao Tūroa ki te Tonga, ka huri ngā awhiowhio ki te taha matau; i te Ao Tūroa ki te Raki, ka huri ki te taha maui. Nō reira, ka nui ake te mōrearea o ētahi hauwhā i runga i te ahunga o te nekehanga o te awhiowhio.
Hei tāpiritanga, ka pāngia hoki te kore taurite e te tere whakawhiti o te awhiowhio. I te taha e rite ana te ahunga o te hau ki te nekehanga o te awhiowhio, ka nui ake te tere o te hau whai hua. Ka taea e tēnei te whakaputa i ngā ngaru teitei ake me ngā hau mata kaha ake i te taha kotahi o te ara o te awhiowhio, ka hanga i ngā mōrearea kore taurite ki ngā kaipuke me ngā rohe takutai.
Ngā Tawhā Hira i roto i ngā Rangahau Ngaru Hurihuri
Hei ako i ngā panonitanga o te teitei o te ngaru, me whai whakaaro ki ētahi tawhā o te moana me te āhuarangi:
– Teitei o te Ngaru Nui (Hs)
Ko te Hs te toharite o te hautoru teitei rawa o ngā ngaru, ā, e whakamahia whānuitia ana hei tohu i ngā āhuatanga o te moana. I ngā wā e kaha ana ngā awhiowhio pārūrū, ka taea e te Hs te piki ake i ngā taumata noa.
– Te Wā Piki (Tp)
He rerekē ngā wā o ngā ngaru o ngā awhiowhio i waenga i te hau me te moana me te ngaru. He poto ake ngā wā o ngā ngaru o te rohe, he roa ake ia ngā wā o ngā ngaru, ā, ka taea te haere tawhiti.
– Te ahunga o te ngaru matua
Mā te ahunga matua ka āwhina i te tautuhi mēnā i ahu tika mai ngā ngaru i ngā hau o te rohe, i ngā ngaru rānei e horapa ana mai i waenganui o te awhiowhio.
– Te pēhanga mata me te pikinga pēhanga
Ahakoa ko te hau te pūtake o ngā ngaru, he hononga tata te hekenga o te pēhanga i waenganui o te awhiowhio me tōna pikinga ki te kaha o te hau.
– Te tere me te ahunga o te hau 10 mita
Ko ngā raraunga hau i te teitei o te 10 mita i runga ake i te taumata moana e whakamahia whānuitia ana i roto i te whakatauira ngaru o ēnei rā.
Ngā Tikanga Tirotiro me te Tātari
Ko ngā rangahau mō ngā panonitanga teitei o ngā ngaru i puta mai i ngā awhiowhio pārūrū e whakakotahi ana i ngā raraunga tirotiro me te whakatauira. Ko ētahi o ngā tikanga e whakamahia whānuitia ana ko:
1. Ngā tirohanga ā-tū (ngā pōito me ngā taputapu ine ngaru)
Ka hopu tonu ngā pōito ngaru i te H, Tp, me te ahunga o te ngaru. Ko tō rātou painga he tino tika ki ngā wāhi motuhake, engari he iti noa te whānuitanga o te ngaru.
2. Te pūoko mamao amiorangi
Ka taea e ngā ine teitei amiorangi te ine i te teitei o ngā ngaru puta noa i te ao, ā, ka āwhina ngā ine marara ki te whakarato raraunga hau mata. Ka taea te aroturuki whānui mā ngā amiorangi, engari ko te iti o te wā taumira me te ara ka waiho hei aukati mō ngā huihuinga tere pēnei i ngā awhiowhio.
3. Te whakatauira tau o ngā ngaru
Ka whakamahia ngā tauira pēnei i te WAVEWATCH III, te SWAN rānei hei whakatauira i te hanganga me te horapa o ngā ngaru i runga i te urunga mai o te hau. Ka taea e ngā tauira te whakarato i tētahi pikitia ā-wāhi me te ā-wā katoa, engari me whakamanahia me ngā raraunga tirotiro kia pono ai ngā hua.
4. Tātaritanga tatauranga me te whakataurite i mua–i muri
He maha ngā wā ka whakamahia ngā tikanga whakahiato me te tātari i ngā āhuatanga rerekē hei wehewehe i ngā huringa ngaru i puta mai i te awhiowhio mai i ngā rerekētanga o ngā wā, i ētahi atu āhuatanga rānei pēnei i ngā hauāwhio.
Ngā Pānga ki ngā Takutai Moana me te Rāngai Moana
Ka taea e ngā ngaru teitei i puta mai i ngā awhiowhio pārūrū te whakakino i ngā hanganga o te takutai, te whakararuraru, me te waipuke tai, tae atu ki te whakararuraru i ngā mahi kaipuke me te hī ika. Ahakoa kei tawhiti te pokapū awhiowhio, ka taea e ngā ngaru kaha te whakaputa i ngā ia rere, he mea morearea mō te tūruhi takutai. I ngā tauranga, ka taea e ngā ngaru te whakaoho i ngā ngaru me ngā haruru e whakararuraru ana i te nekehanga o ngā kaipuke. Mō ngā kaihao ika iti, ka taea e te pikinga ohorere o ngā ngaru te arahi ki ngā aituā moana, inā koa mēnā kāore i te tika te whakapuaki i ngā mōhiohio matapae.
Ngā Pānga mō te Whakatūpato Moata me te Whakaiti i te Āhua
He pānga tika tō te mārama ki te whanaungatanga i waenga i ngā awhiowhio pārūrū me ngā panonitanga o te teitei o te ngaru ki ngā pūnaha whakatūpato wawe. Ko ngā mōhiohio nui me whakarato ko ngā matapae mō te teitei o ngā ngaru (Hs), ngā wā me ngā ahunga o ngā ngaru, me ngā wā e matapaetia ana mō te taenga mai o ngā ngaru ki te takutai. Ka taea te whakatutuki i te whakaiti i te kino mā te whakawhāiti i ngā mahi kaipuke i ētahi taumata mōrearea, te tiaki i ngā kaipuke i ngā tauranga, te kati wā poto i ngā wāhi urunga takutai ngoikore, me te whakaako i te marea mō ngā mōrearea o ngā ngaru me ngā ia.
Hei tāpiri atu ki tēnā, ko te whakaurunga o ngā raraunga amiorangi, ngā pōito, me ngā tauira ngaru te mea nui ki te whakapai ake i te tika o te matapae. Mā te kaha rorohiko kua piki ake me te wātea o ngā raraunga wā-tūturu ka taea te tere ake me te tika ake o ngā matapae ngaru. Ka taea e tēnei te āwhina ki te whakaiti i ngā mate ōhanga me te matenga o te tangata.
Whakamutunga
Ko ngā mahi a te awhiowhio pārūrū tētahi o ngā tino take o te pikinga tere me te whānui o te teitei o ngā ngaru moana, e toro atu ana i tawhiti atu i te pokapū o te awhiowhio. Ko ngā huringa teitei o ngā ngaru e whakahaeretia ana e te tere o te hau, te roa o te pupuhi, te tere o te hau, te nekehanga o te awhiowhio, me ngā taunekeneke ki ngā ia me te ine kaukau. He mea nui ngā rangahau e whakakotahi ana i ngā tirohanga ā-roto, te ine tawhiti, me te whakatauira tau hei mārama ki ngā tauira ā-wāhi me te wā o ngā ngaru me te whakawhanake i ngā pūnaha whakatūpato wawe whai hua. Mā te whakahaere mōhiohio tika me ngā mahi whakaiti tika, ka taea te whakaiti i te mōrearea o ngā ngaru teitei mai i ngā awhiowhio pārūrū ki te takutai me te moana.
