Ụzọ Ọgwụgwọ Afọ Ọbara nke Gọngọ
Ọrịa ọnya afọ bụ ọrịa na-efe efe nke a na-akpọ mkpokọta ihe n'ime anụ ahụ chịngọm. Ọnọdụ a na-akpatakarị ihe mgbu na-akụ aka, ọzịza, ọbara ọbara, na mgbe ụfọdụ isi ísì ọjọọ ma ọ bụ uto ọjọọ n'ọnụ. Ebe ọ bụ na ọ na-agụnye ọrịa nje bacteria, ekwesighi iwere ọnya ọnya afọ dị ka ihe dị mfe. Ọ bụrụ na e nweghị ọgwụgwọ kwesịrị ekwesị, ọrịa ahụ nwere ike gbasaa ruo n'anụ ahụ gbara ya gburugburu, ọkpụkpụ agba, ma metụta ahụike zuru oke. Isiokwu a na-atụle ụzọ ọgwụgwọ ọnya ọkpụkpụ chịngọm, site na nlekọta mbụ n'ụlọ ruo na ọgwụgwọ dọkịta ezé, yana otu esi egbochi nlọghachi.
Ịghọta ụdị ọnya chịngọm
N'ozuzu, ọnya afọ nwere ike isite n'isi ihe abụọ. Nke mbụ, ọnya afọ nke periodontal, ọrịa nke na-amalite n'anụ ahụ na-akwado ezé (chịngọm na ọkpụkpụ) n'ihi ọrịa chịngọm ma ọ bụ akpa chịngọm miri emi. Nke abụọ, ọnya afọ nke periapical, ọrịa nke na-amalite n'ime pulp nke ezé (akwara ezé), nke oghere miri emi ma ọ bụ ezé gbawara agbawa na-akpatakarị. Ọ bụ ezie na mgbaàmà ndị ahụ yiri nke ahụ, isi iyi nke ọrịa ahụ ga-ekpebi usoro ọgwụgwọ kacha mma. Ya mere, ọ dị mkpa inyocha ezé iji chọpụta ihe kpatara ya.
Ihe ịrịba ama na ihe mgbaàmà ị ga-elezi anya
Ọnya chịngọm na-akpatakarị:
- Mgbu na-egbu mgbu, nwere ike ịpụta n'agba, ntị, ma ọ bụ olu
– Achịcha na-aza aza, na-acha ọbara ọbara ma na-ekpo ọkụ
– Mkpụkọ dị ka ntụpọ na-apụta n'agbụ nke nwere ike ịpụta ihe na-amịpụta ...
– Iku ume ọjọọ ma ọ bụ uto ilu
– Ezé na-adị elu mgbe a na-ata ya ma ọ bụ nwee mmetụta nke ịgbagọ agbagọ (n'ọnọdụ periodontal)
- Ahụ ọkụ, adịghị ike, na nnukwu lymph nodes n'ọrịa ndị ka njọ
Ọ bụrụ na ahụ ọkụ gị dị elu, ọzịza gbasaa ruo n'egedege ihu gị ma ọ bụ olu gị, ọ na-esiri gị ike imepe ọnụ gị, ọ na-esiri gị ike ilo ihe, ma ọ bụ iku ume gị ngwa ngwa, chọọ enyemaka ahụike ozugbo. Nke a nwere ike igosi na ọrịa ahụ na-agbasa ma nwee ike ịdị ize ndụ.
Enyemaka mbụ n'ụlọ (ọ bụghị ihe nnọchi anya nlekọta ahụike)
Ọgwụgwọ mbụ bụ iji belata ihe mgbu ma gbochie mgbasa nke ọrịa mgbe a na-eche nleta ezé. Agbanyeghị, ọ dị mkpa ịghọta na ọnya agaghị agwọ kpamkpam site na nlekọta ụlọ naanị.
1. Jiri mmiri nnu dị ọkụ kpụchaa ntutu gị
Gwakọta ọkara ngaji nnu n'ime otu iko mmiri ọkụ ma mịchaa ya ugboro abụọ ruo atọ n'ụbọchị. Nke a na-enyere aka belata nje bacteria dị n'elu ma belata obere mbufụt.
2. Mkpọchi oyi site n'èzí
Tinye ihe mkpuchi oyi n'akụkụ ihu gị nke gbara ọzịza ruo nkeji iri ruo iri na ise iji nyere aka belata ihe mgbu na ọzịza.
3. Na-edebe ọnụ ọcha
Jiri nwayọ saa ezé gị, lekwasị anya n'ịdị ọcha mana zere nrụgide n'ebe ndị na-afụ ụfụ. Jiri eriri ezé belata ihe ndị na-emebi ihe n'oge ọ bụla o kwere mee.
4. Ọgwụ mgbu
Ọgwụ dịka paracetamol ma ọ bụ ibuprofen nwere ike inye aka belata ihe mgbu. Soro ntuziaka dị na ngwugwu ahụ ma zere iji ya ma ọ bụrụ na enwere ihe mgbochi ọ bụla (dịka ọmụmaatụ, nfụkasị ahụ, nsogbu afọ/akụrụ site na ibuprofen). Zere itinye aspirin ozugbo na chịngọm, n'ihi na ọ nwere ike ibute mgbakasị ahụ.
5. Zere ịpịnye ihe dị n'ime ahụ.
Ịpịnye aka nwere ike ime ka ọrịa ahụ dịkwuo njọ ma ọ bụ gbasaa ya. Hapụ ndị ọrụ ahụike ka ha mịpụta mmiri.
Nnyocha na nchọpụta site n'aka dọkịta ezé
N'ụlọ ọgwụ ahụ, dọkịta ezé ga-enyocha ebe ọrịa ahụ si malite site na:
- Nnyocha anya na palpation nke ebe ahụ azara
- nyocha periodontal ma ọ bụrụ na enwere enyo na a na-enyo enyo ọnya periodontal
– Nnwale ike ezé iji hụ ma akwara ezé ka dị ndụ
- X-ray ezé iji lelee mmebi ọkpụkpụ, ọrịa mgbọrọgwụ, ma ọ bụ ọnya miri emi
Nchọpụta ziri ezi dị mkpa n'ihi na ọgwụgwọ nke ọnya n'ihi ọrịa chịngọm dị iche na ọnya n'ihi ọrịa akwara ezé.
Ụzọ isi agwọ ọrịa chịngọm
1. Mmiri mmiri nke na-agbapụta n'ime afọ (iwepụ ihe na-amị amị)
Ịwụpụ mmiri bụ otu n'ime ihe kachasị mkpa iji belata nrụgide, ihe mgbu, na ibu nje bacteria. Dọkịta ezé nwere ike ime obere mbepụ n'agbụ ma ọ bụ mepee ọwa mmiri site na akpa chịngọm. A na-eme usoro a site na ọgwụ mgbu mpaghara ma na-enye aka ngwa ngwa wepụ ihe mgbu.
Agbanyeghị, iwepụ mmiri n'ime ahụ ezughị oke ma ọ bụrụ na e lebaraghị isi iyi nke ọrịa ahụ anya. Ozugbo a gbapụrụ mmiri ahụ, dọkịta ga-aga n'ihu na-enye ọgwụgwọ kwesịrị ekwesị dabere na ihe kpatara ya.
2. Ịsacha akpa chịngọm (ịkpụcha na ịkpụcha mgbọrọgwụ)
Ọ bụrụ na ọrịa periodontal kpatara ọnya ahụ, dọkịta ezé ga-ewepụ tartar na nje bacteria dị n'okpuru akara chịngọm. Usoro a, nke a na-akpọ scaling na root planing, na-eme ka elu nke mgbọrọgwụ ezé dị nro, na-eme ka ọ siere nje bacteria ike ijikọghachi. N'ọnọdụ ụfọdụ, dọkịta ezé nwere ike itinye mmiri ọgwụ nje iji nyere aka belata ọnụọgụ nje bacteria.
3. Ọgwụgwọ ọwa mgbọrọgwụ
Ọ bụrụ na ọnya ezé sitere na ọrịa ezé (periapical), ọgwụgwọ mgbọrọgwụ ọwara bụ nhọrọ kachasị mma iji chekwaa ezé ahụ. Dọkịta ezé ga-ehicha akwara ndị butere ọrịa ahụ, hichaa ọwara mgbọrọgwụ ahụ, wee mechie ya na ihe pụrụ iche e ji emeju ya. Mgbe nke ahụ gasịrị, ezé ahụ na-achọkarị ihe e ji emeju ma ọ bụ okpu eze na-adịgide adịgide iji gbochie mgbawa.
Mgbọrọgwụ na-enyere aka iwepụ isi iyi ọrịa n'ime ezé ka ọnya ahụ ghara ịpụta ọzọ.
4. Ịmịpụta ezé
Ọ bụrụ na ezé emebie nke ukwuu, gbawaa na mgbọrọgwụ, ma ọ bụ nwee ọrịa, a gaghị eji ọgwụgwọ mgbọrọgwụ gwọọ ya, mwepụta ezé nwere ike ịbụ nhọrọ kacha mma. Mgbe ewepụchara ezé ahụ, a na-ehicha ebe ahụ iji gbochie ọrịa ọ bụla fọdụrụ. Dọkịta ezé nwere ike ịtụle nhọrọ ndị ọzọ maka ịgbanwe ezé dịka akwa, ezé ezé, ma ọ bụ ihe ndị e tinyere n'ime ya.
5. Ọgwụ nje (ọ bụrụ na ọ dị mkpa)
Ọgwụ nje anaghị adị mkpa mgbe niile maka ọnya chịngọm niile. A na-enyekarị ọgwụ nje ma ọ bụrụ na:
- Mgbasa ọrịa (mgbasa ọzịza)
– E nwere ihe ịrịba ama nke ahụ ọkụ ma ọ bụ usoro ahụ ji alụso ọrịa ọgụ
– Onye ọrịa ahụ nwere sistemu ahụ ji alụso ọrịa ọgụ na-adịghị ike
- Mmiri mmiri adịghị mma ma ọ bụ na ọ na-esiri ike iru ebe ahụ.
Dọkịta ga-ahọrọ ụdị ọgwụ nje dabere na ọnọdụ gị na akụkọ ihe mere eme nke allergies gị. Ọ dị mkpa ka ị mezue usoro ọgwụ nje e nyere gị ma ghara ịṅụ ọgwụ nje na-enweghị ọgwụ dọkịta nyere gị, n'ihi na nke a nwere ike ibute iguzogide.
6. Ọgwụ nje na-egbu egbu maka ịsa ọnụ na ọgwụgwọ ọzọ
Dọkịta gị nwere ike ịnye ọgwụ nje na-egbu egbu dịka chlorhexidine iji nyere aka belata nje bacteria. N'ọnọdụ ụfọdụ nke periodontal, ọgwụgwọ ọzọ nwere ike ịgụnye itinye ọgwụ nje mpaghara n'akpa chịngọm, ma ọ bụ ịwa ahụ periodontal ma ọ bụrụ na enwere nnukwu mmebi ọkpụkpụ.
Nlekọta mgbe emechara ihe
Maka mgbake kacha mma:
– Soro usoro nlele ahụ nke dọkịta nyere
– Were ọgwụ dịka e si dee ya
– Zere nri siri ike, nke na-ekpo ọkụ, na nke na-ekpo ọkụ ruo oge ụfọdụ.
– Aṅụla sịga n'ihi na ọ na-egbochi ọgwụgwọ.
– Jiri ahịhịa ezé dị nro na-ehicha ọnụ ma na-ehicha ezé n'etiti ezé.
Mgbu na-akawanye mma n'ime ụbọchị ole na ole ka e gwọchara ebe ọrịa ahụ si bịa. Mana, ọ bụrụ na ihe mgbu ahụ arị elu, ọzịza ahụ arị elu, ma ọ bụ ahụ ọkụ arị elu, laghachi na dọkịta gị ozugbo.
Gbochie ọnya chịngọm ka ọ ghara ịmaliteghachi ọzọ
Mgbochi na-elekwasị anya n'igbochi ọrịa chịngọm na ọrịa ezé:
1. Jiri usoro kwesịrị ekwesị sachaa ezé gị ugboro abụọ n'ụbọchị.
2. Jiri eriri ezé ma ọ bụ ahịhịa ezé dị n'etiti ezé kwa ụbọchị.
3. Belata oke shuga iji gbochie ire ere ezé.
4. Ịchacha chịngọm mgbe niile kwa ọnwa 6-12 dabere na ọnọdụ chịngọm.
5. Lelee ozugbo maka oghere ezé gbawara agbawa, ma ọ bụ ihe ndị na-agbapụta mmiri.
6. Kwụsị ise siga ma jikwaa nsogbu ndị dị ka ọrịa shuga n'ihi na ha na-emetụta ahụike chịngọm.
Mmechi
Ọgwụgwọ maka ọnya afọ na-adabere n'ihe kpatara ya, mana ọ na-agụnyekarị iwepụ mmiri ọgwụ ahụ, ihicha ebe ọrịa si apụta n'akwara ma ọ bụ mgbọrọgwụ, na inye ọgwụ dịka ọgwụ nje ma ọ bụrụ na ọ dị mkpa. Ọgwụgwọ ụlọ na-enye naanị obere oge ihe mgbaàmà ahụ na-ebelata ma anaghị ewepụ isi iyi ọrịa ahụ. N'ihi na ọnya afọ nwere ike ịghọ nnukwu nsogbu, ọ kacha mma ịga hụ dọkịta ezé ozugbo ma ọ bụrụ na ị hụ ihe mgbu, ọzịza, ma ọ bụ ntụpọ jupụtara na ọzịza n'akwara gị.
Ọ bụrụ na ịchọrọ, enwere m ike ịgbanwe akụkọ a ka ọ bụrụ nke sayensị karịa (na ntụaka) ma ọ bụ nke a ma ama maka blọgụ ahụike, tinyekwara ngalaba "ajụjụ na azịza" nke ndị na-agụ akwụkwọ na-achọkarị.