Nkọwa nke Kọntinent Eshia
Pendahuluan
Eshia bụ kọntinent kachasị ukwuu ma nwee ọnụ ọgụgụ mmadụ n'ụwa. Ebe obibi nke omenala, asụsụ, na akụkọ ihe mere eme dị iche iche, Eshia gụnyere ọtụtụ usoro gburugburu ebe obibi dị iche iche, site na ọzara ruo na oke ọhịa mmiri ozuzo na ugwu ndị mara mma dịka Himalayas. Isiokwu a ga-enyocha ọdịdị ala, ọnụọgụgụ mmadụ, omenala, akụnụba, na ihe ịma aka ndị na-eche Eshia ihu.
Ọdịdị ala nke Eshia
Eshia nwere ihe dị ka square kilomita nde 44,58, nke mere ka ọ bụrụ ihe dị ka pasent 30 nke ala ụwa. Oke osimiri na oké osimiri dị iche iche gbara ya gburugburu, gụnyere Oke Osimiri Pasifik n'akụkụ ọwụwa anyanwụ, Oke Osimiri India n'ebe ndịda, na Oke Osimiri Arctic n'ebe ugwu. Ọ na-eketakwa ókèala ala na oké osimiri na Yuropu na Afrịka, na Ọstrelia site na Oké Osimiri Timor na Oké Osimiri Arafura.
E kewara Eshia n'ime mpaghara dị iche iche, gụnyere Ọwụwa Anyanwụ Eshia, Ndịda Ọwụwa Anyanwụ Eshia, Ndịda Eshia, Etiti Eshia, na Ọdịda Anyanwụ Eshia. Mpaghara ọ bụla nwere njirimara ala pụrụ iche. Dịka ọmụmaatụ, a maara Ọwụwa Anyanwụ Eshia maka ugwu na ala dị larịị ya, ebe Ndịda Ọwụwa Anyanwụ Eshia a maara nke ọma maka agwaetiti ya na oke ọhịa mmiri ozuzo ya.
Ọnụọgụgụ Mmadụ na Ọnụọgụgụ Mmadụ
Eshia nwere ihe karịrị ijeri mmadụ 4,5, nke na-anọchite anya ihe karịrị pasent 60 nke ndị bi n'ụwa. Mba dịka China na India nwere ọnụọgụgụ mmadụ kachasị ukwuu, nke ọ bụla ruru otu ijeri ma ọ bụ karịa. A makwaara mba abụọ a dị ka "ndị dike obodo" n'ihi ọnụọgụgụ mmadụ ha buru ibu na mmetụta zuru ụwa ọnụ.
Ọdịiche agbụrụ na asụsụ dị na Eshia dị egwu. A na-asụ ọtụtụ puku agbụrụ na asụsụ dị iche iche, gụnyere Mandarin na Chaịna, Hindi na India, na Arabic na Middle East. Ọzọkwa, okpukpe dị iche iche, gụnyere Hindu, Islam, Buddha, Iso Ụzọ Kraịst, na ọtụtụ ndị ọzọ, sitere na Eshia, na-egosi ụdịdị na mgbagwoju anya nke kọntinent ahụ.
Omenala na Akụkọ Ihe Mere Eme
Eshia nwere akụkọ ihe mere eme na omenala dị iche iche ma baa ụba. Dịka ọmụmaatụ, ọwụwa anyanwụ Eshia bụ ebe e si nweta ọtụtụ mmepeanya oge ochie, dịka China, Japan, na Korea. Ọchịchị Qin na Han nke China, na oge Edo na Samurai nke Japan, bụ ihe atụ nke akụkọ ihe mere eme bara ụba nke mpaghara ahụ.
Na ndịda Eshia, India bụ ebe etiti omenala na nkà ihe ọmụma oge ochie, ebe e si nweta okpukpe ndị bụ isi dịka Hindu na Buddha. Taj Mahal, otu n'ime ihe ndị dị ebube n'ụwa, dị na India ma bụrụkwa ihe nnọchianya nke ịhụnanya na ihe owuwu Mughal dị egwu.
Ọdịda Anyanwụ Eshia, ma ọ bụ nke a maara dịka Middle East, bụ isi obodo nke okpukpe atọ dị mkpa nke otu Chineke: okpukpe ndị Juu, Iso Ụzọ Kraịst, na Alakụba. Mpaghara a nwere akụkọ ihe mere eme ogologo oge nke mpụta nke alaeze ukwu dị iche iche dịka Byzantium, Umayyad Caliphate na Abbasids.
Ka ọ dị ugbu a, a maara Ndịda Ọwụwa Anyanwụ Eshia maka omenala mmiri siri ike na alaeze ochie ya dịka Srivijaya na Majapahit na Indonesia, na Angkor Wat na Cambodia. Ụdị ọdịbendị dị iche iche, egwu ọdịnala na egwuregwu, na nri pụrụ iche sitere na mpaghara ọ bụla na-eme ka Eshia bụrụ kọntinent bara ụba na ihe nketa omenala.
Akụnụba Eshia
Eshia bụ otu n'ime ihe ndị na-akwalite akụnụba ụwa. Chaịna na India bụ akụ na ụba nke abụọ na nke ise kachasị ukwuu n'ụwa, n'otu n'otu, ihe na-egosi ike akụnụba Eshia. Ọzọkwa, mba Eshia ndị ọzọ dịka Japan, South Korea, na Indonesia na-arụkwa ọrụ dị mkpa na akụnụba ụwa.
Ihe kacha akpata ọganihu akụ na ụba Eshia bụ mmepụta ngwa ngwa, azụmaahịa mba ụwa siri ike, na mmepụta teknụzụ. Dịka ọmụmaatụ, China agbanweela site na akụnụba dabere na ọrụ ugbo gaa na nnukwu ụlọ ọrụ mmepụta na teknụzụ n'ime iri afọ ndị na-adịbeghị anya. Japan, nke a maara maka ngwaahịa teknụzụ ọhụrụ ya dị ka ụgbọ ala na eletrọniki, nwere otu n'ime GDP kachasị elu kwa onye ọ bụla n'ụwa.
Ngalaba teknụzụ dị na Eshia na-eto ngwa ngwa. A maara mpaghara dịka Bangalore dị na India dị ka "Ndagwurugwu Silicon nke India" n'ihi na ha nwere ọtụtụ ụlọ ọrụ teknụzụ dị elu na ọtụtụ ndị nwere nkà IT. Na East Asia, South Korea bụ onye ndu n'ịmepụta teknụzụ nkwukọrịta, ntụrụndụ, na ngwa ụlọ.
Agbanyeghị, mmepe akụ na ụba a na-ewetakwa ihe ịma aka. Enweghị ọdịiche akụ na ụba n'etiti mba ndị bara ọgaranya na ndị dara ogbenye n'Eshia ka dị egwu. Mba dịka Laos, Myanmar, na Cambodia na-ata ahụhụ site na oke ịda ogbenye na akụrụngwa na-emepeghị emepe ma e jiri ya tụnyere mba ndị mepere emepe dịka Japan, South Korea, ma ọ bụ Singapore.
Ihe Ịma Aka na Ọdịnihu Eshia
Kọntinent Eshia na-eche ọtụtụ ihe ịma aka ihu iji hụ na ọdịnihu ga-adịgide. Otu ihe ịma aka dị mkpa bụ mgbanwe ihu igwe. Eshia nwere nnukwu nsogbu site na mmetụta nke mgbanwe ihu igwe, gụnyere mmụba nke oke osimiri, oké ifufe na-efekarị, na mgbanwe ụdị mmiri ozuzo nke na-emetụta ọrụ ugbo na akụrụngwa mmiri.
Mmụba ngwa ngwa nke obodo ukwu na Eshia na-ewetakwa nnukwu nsogbu. Ọtụtụ mgbe, a naghị eme atụmatụ maka mmụba nke nnukwu obodo ukwu, nke na-ebute mkpọchi, enweghị ebe obibi zuru oke, na mmetọ ikuku dị oke njọ. Obodo dịka Jakarta, Mumbai, na Beijing na-eche nsogbu mmetọ ikuku dị oke njọ ihu nke na-emetụta ahụike nke ọtụtụ nde mmadụ.
Ihe ịma aka ọzọ bụ enweghị nha nhata n'etiti ọha mmadụ na akụ na ụba. Ọ bụ ezie na ụfọdụ mba dị n'Eshia enweela mmụba ngwa ngwa n'akụ na ụba, ọtụtụ mmadụ ka bi n'okpuru oke ịda ogbenye. Enweghị ohere agụmakwụkwọ, nlekọta ahụike, na ohere akụ na ụba na-eme ka enweghị nha nhata a ka njọ.
Esemokwu dị n'etiti steeti na nke dị n'ime steeti na-ebutekwa nnukwu ihe ịma aka. Mpaghara dịka Middle East, Korea Peninsula, na Kashmir bụ ebe esemokwu dị n'etiti mba na mba dị iche iche na-adịkarị. Nke a na-emetụta nkwụsi ike nke kọntinent ahụ dum ma chọọ mgbalị siri ike iji dozie ya.
Mmechi
Kọntinent Eshia bụ ebe dị mgbagwoju anya ma dị iche iche n'etiti ala, obodo, na omenala. Site na ọnụọgụgụ mmadụ kachasị na ụwa na nnukwu ike akụ na ụba, Eshia na-arụ ọrụ dị mkpa n'ọgbọ ụwa. Agbanyeghị, mmepe ngwa ngwa a na-ewetakwa ọtụtụ ihe ịma aka ndị a ga-edozi iji nweta mmepe na-adịgide adịgide ma na-agụnye mmadụ niile.
Eshia bụ kọntinent jupụtara na ọdịiche na ohere. Omenala na akụkọ ihe mere eme ya bara ụba, tinyere akụnụba ya na-agbanwe agbanwe, na-enye aka bara uru n'ụwa. Site n'ilekwasị anya na mmepe na-adịgide adịgide na mmekorita mba ụwa, Eshia nwere ike imeri ihe ịma aka ndị a ma nọgide na-apụta dị ka nnukwu onye ndu ụwa na narị afọ nke 21.