Usoro nke Ọrụ Nwere Ike Ime na Mkpụrụ Akwara
Pendahuluan
Mkpụrụ ndụ akwara, ma ọ bụ neurons, bụ ntọala nke sistemụ akwara na ọrụ ha iji zipu ozi n'ime ahụ niile. Otu n'ime usoro ndị bụ isi na-eme ka nnyefe ozi a dị irè bụ ikike ime ihe. Ike ime ihe bụ mgbanwe ngwa ngwa na nke na-adịghị ewe oge na voltaji nke akpụkpọ ahụ akwara nke na-enye ohere ka akara eletriki gaa n'akụkụ axon site n'otu nsọtụ nke neuron gaa na nke ọzọ. Isiokwu a ga-enyocha nke ọma usoro ndị bụ isi, usoro ion permeation dị n'okpuru, na usoro ndị metụtara usoro ike ime ihe.
Nhazi Isi nke Neurons
Tupu anyị aghọta usoro nke ike ime ihe, ọ dị mkpa ịghọta usoro bụ isi nke neurons n'onwe ha. Neurons nwere ihe atọ bụ isi: soma (ahụ sel), dendrites, na axons.
– Soma: Nke a bụ isi ahụ nke neuron, nke nwere nucleus na organelles ndị ọzọ. Soma bụ isi ihe na-eme ka ọrụ metabolic nke neuron rụọ ọrụ.
– Dendrites: Ndị a bụ obere eriri ndị na-agbakọta nke na-anata akara sitere na neurons ndị ọzọ ma na-ebuga ha na soma.
– Axon: Ọdịdị dị ogologo ma dị gịrịgịrị nke na-ebuga ihe mgbaàmà site na soma gaa na neurons ndị ọzọ ma ọ bụ na mkpụrụ ndụ ndị na-eme ihe.
N'ọgwụgwụ nke axon bụ ọdụ axon, ebe a na-ewepụta neurotransmitters n'ime synapse, nke na-emetụta neuron a na-achọ.
Nkà Mmụta Elektrophysiology nke Isi
Voltaji akpụkpọ ahụ bụ isi ihe dị mkpa na usoro ike ọrụ. N'ọnọdụ izu ike, akwara ozi nwere ike izu ike nke ihe dị ka -70 mV. Nke a pụtara na ime nke sel ahụ dị njọ karịa mpụta. Ike a na-emepụta site na nkesa nke ion dịka sodium (Na+), potassium (K+), chloride (Cl-), na anions organic n'ime na n'èzí sel ahụ, nke akpụkpọ ahụ plasma semipermeable na-achịkwa.
Mgbapụta sodium-potassium (Na+/K+ ATPase) na-arụ ọrụ dị mkpa n'ịnọgide na-enwe nkesa ion a. Mkpụrụ ndụ ATP ọ bụla na-agbaze ion sodium atọ n'ime sel ahụ na ion potassium abụọ n'ime sel ahụ, na-eme ka usoro electrochemical dịgide.
Usoro Nwere Ike Ime Ihe
Nkebi nke 1: Ịgbanwe ọkwa
Ike ime ihe na-amalite mgbe neurite (dendrite ma ọ bụ ahụ sel) natara ihe mkpali siri ike iru oke (-55 mV). Ka ikike akpụkpọ ahụ na-eru nso oke a, ọwa sodium nke nwere voltaji dị na akpụkpọ ahụ axon na-amalite imeghe. ion sodium, nke dị na nnukwu mkpokọta n'èzí sel, na-abanye na neuron ngwa ngwa, na-eme ka akpụkpọ ahụ neuronal depolarization ngwa ngwa. Nke a na-eme ka ime neuron dịkwuo mma, na-eru ihe dị ka +30 mV.
Nkebi nke 2: Ike Ime Ihe Kachasị Elu
Mgbe akpụkpọ ahụ ruru ihe dị ka +30 mV, ọwa sodium na-amalite imechi na akpaghị aka, ọwa potassium ndị nwere voltaji amalitekwa imeghe. N'oge a, erutela oke ike ọrụ.
Nkebi nke 3: Nhazigharị ọzọ
Mgbe ike ọrụ ahụ ruru oke, neuron ahụ na-amalite iweghachi ikike akpụkpọ ahụ ya n'ọnọdụ izu ike ya. Mgbe ọwa potassium nke nwere voltaji meghere, ion potassium, nke dị na nnukwu njupụta n'ime sel ahụ, na-amalite ịpụ na neuron. Mwepụ K+ a na-eme ka akpụkpọ ahụ neuron ghara ịdị mma, usoro a maara dị ka repolarization.
Nkebi nke 4: Hyperpolarization na Restitution
Mgbe ụfọdụ, oke mmiri potassium ion na-eme ka akpụkpọ ahụ ghara ịdị mma karịa ike izu ike ya nkịtị (n'okpuru -70 mV), nke a maara dị ka hyperpolarization. N'oge hyperpolarization, neuron na-abanye n'oge zuru oke wee bụrụ oge na-adịghị mma, nke na-eme ka ọ ghara ịzaghachi ihe ọhụrụ. Mgbapụ sodium-potassium na-eweghachi nkesa ion nke ọma na ọnọdụ izu ike kwụsiri ike.
Nkebi nke 5: Nduzi Nwere Ike Ime Ihe
Mgbe otu akụkụ nke akpụkpọ ahụ axon gbanyụrụ, ikike ime ihe gbasaara n'akụkụ axon dị ka ebili mmiri. Ọwa sodium na akụkụ ndị sochirinụ nke akpụkpọ ahụ axon na-emepe n'usoro. Usoro a na-enye ohere ka akara eletriki gbasaa nke ọma ruo na njedebe nke axon.
N'ime akwara ndị nwere sheath myelin, ike mmegharị ahụ na-arụ ọrụ nke ọma karịa site na usoro a na-akpọ saltatory conduction, nke ike mmegharị ahụ na-esi n'otu node nke Ranvier apụta gaa na nke ọzọ. Myelin na-arụ ọrụ dị ka ihe mkpuchi, na-egbochi ntapu ion, si otú a na-eme ka nnyefe mgbaàmà dị ngwa.
Mkpa Ahụike na Ahụike
Usoro ndị nwere ike ime ihe abụghị naanị na ha na-arụ ọrụ dị mkpa nke sistemụ akwara kamakwa ha dịkwa mkpa n'ọtụtụ ọnọdụ ahụike na nke anụ ahụ. Dịka ọmụmaatụ, mmebi nke ọwa ion nwere ike ibute ọrịa akwara dị iche iche dịka multiple sclerosis, epilepsy, na ụfọdụ ụdị neuropathy.
Ọrịa Mbara Igwe (Multiple Sclerosis) (MS): Na MS, usoro ahụ ji alụso ọrịa ọgụ nke ahụ na-emebi ihe mkpuchi myelin nke na-ekpuchi axons. Nke a na-egbochi nduzi nnu, na-eme ka mgbaàmà akwara na-aga nwayọ nwayọ ma ọ bụ ọbụna kwụsị kpamkpam.
Akwụkwụ: Nsogbu a na-abụkarị n'ihi nsogbu ọwa ion nke na-eme ka ọrụ neuron ghara ịdị oke ike ma na-achịkwaghị achịkwa, nke na-eduga n'ọdịda.
Ọrịa Neuropathy: Ụfọdụ ụdị ọrịa neuropathy na-esi na mmebi ma ọ bụ nsogbu nke myelin sheath ma ọ bụ mkpụrụ ndụ akwara n'onwe ha pụta, nke na-egbochi nnyefe nke ike ime ihe, na-ebute ihe mgbaàmà dịka mgbu, enweghị ike, ma ọ bụ adịghị ike.
Mmechi
Ike ime ihe bụ ihe dị mgbagwoju anya mana dị mkpa maka ọrụ sistemụ akwara. Usoro a gụnyere usoro nkebi site na depolarization, ike ime ihe kacha elu, repolarization, na hyperpolarization, ihe niile a na-achịkwa site na ion channel dynamics. Ịghọta usoro ndị a abụghị naanị na ọ na-enye nghọta dị mkpa banyere otu esi ezipụ ozi na sistemụ akwara kamakwa ọ na-enye ntọala maka nghọta na ịmepụta ọgwụgwọ maka ọnọdụ akwara dị iche iche.
Site na ihe ọmụma na-abawanye ụba n'ọrụ a, ikike ịchọta ọgwụgwọ dị irè karị maka nsogbu sistemu akwara na-eto eto, na-eweta olileanya ọhụrụ nye ọtụtụ ndị ọrịa gburugburu ụwa.
