Khoom siv: Kev txhais ntawm cua sov, thermal conductivity, peev xwm cua sov
Koj puas tau haus tshuaj yej txias, mis txias, kua txiv hmab txias, thiab lwm yam? Zoo, thaum ua tshuaj yej txias, peb feem ntau sib tov dej kub lossis dej sov rau hauv ib lub khob nrog cov dej khov nab kuab. Dej kub lossis dej sov muaj qhov kub siab dua, thaum cov dej khov nab kuab muaj qhov kub qis dua. Tom qab kov ib pliag, cov dej khov nab kuab thiab tshuaj yej kub sib xyaw ua tshuaj yej txias (cov dej khov nab kuab thiab tshuaj yej sov sib xyaw ua ke kub tib yam). Cov txheej txheem tib yam tshwm sim thaum peb sib tov dej kub nrog dej txias. Tom qab kov, dej kub thiab dej txias sib xyaw ua ke kub ua dej sov (cov dej kub thiab dej txias sib xyaw ua ke kub tib yam). Vim li cas cov khoom no thiaj li kub tib yam tom qab kov?
Kev Txhais ntawm Kub
Thaum cov khoom uas muaj qhov kub sib txawv sib chwv, kev hloov pauv cua sov, feem ntau hu ua cua sov, tshwm sim los ntawm cov khoom uas muaj qhov kub siab dua mus rau cov khoom uas muaj qhov kub qis dua. Qhov kev hloov pauv cua sov no nres thaum cov khoom uas kov tau txog tib qhov kub. Piv txwv li, yog tias peb sib tov dej kub nrog dej txias, cua sov feem ntau txav los ntawm dej kub mus rau dej txias. Thaum peb muab hlau kub tso rau hauv dej txias, cua sov txav los ntawm hlau kub dua mus rau dej. Qhov cua sov ntws nres thaum hlau thiab dej ncav cuag tib qhov kub. Thaum tus kws kho mob lossis tus nais maum txuas lub ntsuas kub rau koj lub cev, cua sov txav los ntawm koj lub cev mus rau lub ntsuas kub. Qhov kev hloov pauv cua sov no nres thaum koj lub cev thiab lub ntsuas kub tau mus txog tib qhov kub. Yog tias lub ntsuas kub siv yog lub ntsuas kub mercury, thaum koj lub cev thiab lub ntsuas kub ncav cuag tib qhov kub, qhov chaw ntawm mercury tsis txav mus. Tus lej qhia ntawm qhov chaw ntawm mercury yog koj lub cev kub thaum ntawd.
Ntuj tsim, cua sov txav mus los ntawm cov khoom uas muaj qhov kub siab mus rau cov khoom uas muaj qhov kub qis. Kev hloov pauv cua sov feem ntau ua rau qhov kub ntawm cov khoom sib cuag sib npaug. Nyob rau hauv lub xyoo pua 18th, cov kws tshawb fawb xav tias qhov ntws ntawm cua sov yog kev txav ntawm cov kua dej, ib hom kua dej uas tsis pom (cov kua dej yog cov khoom uas tuaj yeem ntws. Cov kua dej suav nrog cov kua thiab cov pa roj. Dej (kua dej) yog kua dej vim nws tuaj yeem ntws. Cua kuj yog kua dej vim nws tuaj yeem ntws). Cov kua dej no tau hu ua caloric . Lub tswv yim ntawm caloric tsis siv lawm vim raws li cov txiaj ntsig sim, qhov muaj nyob ntawm cov caloric no tsis tuaj yeem ua pov thawj.
Nyob rau hauv lub xyoo pua 19th, ib tug kws tshawb fawb Askiv hu ua James Prescott Joule (1818-1889) tau kawm txog yuav ua li cas kom dej sov hauv lub thawv siv lub log sib xyaw. Raws li cov txiaj ntsig ntawm nws qhov kev sim, Joule tau ua qhov sib piv nrog dej uas raug hluav taws kub. Thaum nplaim taws thiab lub thawv uas muaj dej sib cuag, cua sov txav ntawm hluav taws (kub siab) mus rau dej (kub qis). Tom qab ua qhov sib piv ntawm qhov nce ntawm qhov kub ntawm dej vim kev sib cuag nrog hluav taws thiab qhov nce ntawm qhov kub ntawm dej vim txoj haujlwm ua los ntawm lub tshuab sib xyaw, Joule xaus lus tias cua sov yog lub zog uas txav ntawm ib yam khoom kub siab mus rau ib yam khoom kub qis. Cua sov tsis yog lub zog (cua sov tsis yog ib hom zog tshwj xeeb, xws li lub zog kinetic, lub zog muaj peev xwm, lub zog tshuaj lom neeg, thiab lwm yam) . Cua sov yog lub zog uas txav mus vim qhov sib txawv ntawm qhov kub . Yog li thaum cua sov ntws los ntawm ib yam khoom kub siab mus rau ib yam khoom kub qis, lub zog yeej txav ntawm yam khoom kub siab mus rau yam khoom kub qis. Kev hloov pauv ntawm lub zog nres thaum cov khoom sib cuag mus txog tib qhov kub lossis thermal equilibrium.
Kev ua kom sov tau zoo
Vim li cas feem ntau cov khoom siv ua noj ua haus ua los ntawm txhuas? Xav tias koj sab tes laug tuav hlau, koj sab tes xis tuav iav, thiab tom qab ntawd hlau thiab iav raug kov rau hluav taws. Koj sab tes laug lossis sab tes xis puas yog tus uas hnov qhov kub sai dua? Cov lus nug no, thiab tej zaum lwm cov lus nug uas koj yuav nug, muaj feem cuam tshuam nrog kev ua kom sov ntawm ib yam khoom. Kev ua kom sov ntawm ib yam khoom yog lub peev xwm ntawm ib yam khoom los hloov cua sov los ntawm nws. Cov khoom uas muaj kev ua kom sov siab (k) yog cov khoom siv ua kom sov zoo (cov khoom siv ua kom sov zoo). Ntawm qhov tod tes, cov khoom uas muaj kev ua kom sov qis yog cov khoom siv ua kom sov tsis zoo (cov khoom siv ua kom sov tsis zoo).
Lub peev xwm kub (C) yog qhov kub uas xav tau los ua kom qhov kub ntawm ib yam khoom nce ib degree. Cov mis rau lub peev xwm kub yog:
C = mc
Cov Ntaub Ntawv: C = peev xwm cua sov, m = qhov hnyav ntawm yam khoom, c = cua sov tshwj xeeb ntawm yam khoom.
