Yuav ua li cas Physiotherapy pab cov neeg mob uas muaj kab mob Celiac
Kab mob Celiac feem ntau nkag siab tias yog teeb meem zom zaub mov uas cuam tshuam nrog kev noj gluten. Txawm li cas los xij, nws cov teebmeem tuaj yeem nthuav dav mus deb tshaj qhov hnyuv. Ntau tus neeg mob muaj kev qaug zog tas li, mob nqaij thiab pob qij txha, txo cov leeg nqaij, teeb meem sib npaug, thiab txawm tias cov tsos mob ntawm cov hlab ntsha xws li tingling. Qhov no yog qhov uas kev kho lub cev tuaj yeem ua lub luag haujlwm tseem ceeb - tsis yog hloov pauv rau kev noj zaub mov tsis muaj gluten, tab sis ua kev kho mob ntxiv uas pab kho lub cev ua haujlwm, txhim kho lub neej zoo, thiab tiv thaiv cov teeb meem mus sij hawm ntev.
To taub txog tus kab mob celiac thiab nws qhov cuam tshuam rau lub cev
Kab mob Celiac yog ib yam mob autoimmune: thaum tus neeg mob noj gluten (ib yam protein uas pom muaj nyob rau hauv cov nplej, barley, thiab rye), lub cev tiv thaiv kab mob ua rau lub plab hnyuv me me puas tsuaj. Qhov kev puas tsuaj no cuam tshuam rau kev nqus cov as-ham tseem ceeb xws li hlau, calcium, vitamin D, vitamin B12, folate, thiab magnesium. Yog li ntawd, cov neeg mob tuaj yeem muaj ntshav tsis txaus, pob txha poob qis/pob txha tawg, cov leeg nqaij tsis muaj zog, thiab teeb meem ntawm lub paj hlwb.
Ntxiv rau cov tsos mob ntawm kev zom zaub mov xws li raws plab, o, thiab mob plab, ntau tus neeg mob muaj cov tsos mob "tsis zom zaub mov" xws li:
- Kev qaug zog thiab kev tsis kam ua haujlwm
- Mob pob qij txha lossis mob nqaij
- Tsis muaj zog thiab yooj yim nkees
- Mob nqaij ntshiv, tingling, los yog loog
- Kiv taub hau thiab teeb meem sib npaug
- Poob phaus thiab cov leeg nqaij
- Qhov kev pheej hmoo ntawm kev tawg pob txha nce ntxiv thaum cov pob txha ceev txo qis.
Vim tias cov tsos mob muaj ntau yam, txoj kev kho mob zoo tshaj plaws yog ntau yam kev kho mob: cov kws kho mob, cov kws noj zaub mov zoo, thiab cov kws kho lub cev ua haujlwm ua ke. Kev noj zaub mov tsis muaj gluten tseem yog txoj kev kho mob tseem ceeb, tab sis kev kho lub cev pab cov neeg mob rov qab tau lub peev xwm ntawm lub cev uas tej zaum yuav tau txo qis ua ntej kuaj mob lossis thaum lub sijhawm kho mob.
Vim li cas physiotherapy thiaj li tseem ceeb rau cov neeg mob celiac?
Kev kho mob lub cev tsom mus rau kev txav mus los thiab kev ua haujlwm. Hauv cov kab mob celiac, kev tsis txaus zaub mov thiab kev o tuaj yeem ua rau cov leeg tsis muaj zog, mob pob txha thiab pob qij txha, thiab txo qis kev ua haujlwm aerobic. Txawm tias tom qab noj zaub mov tsis muaj gluten, kev rov qab muaj zog thiab lub zog feem ntau siv sijhawm ntau lub hlis. Kev kho mob lub cev muab kev taw qhia kev tawm dag zog kom muaj kev nyab xeeb thiab tsom mus rau qhov tseeb, thaum daws qhov mob thiab kev txwv kev txav mus los.
Lub hom phiaj tseem ceeb ntawm kev kho mob lub cev hauv cov neeg mob celiac feem ntau suav nrog:
1. Txo qhov mob thiab mob nqaij tawv
2. Ua kom cov leeg muaj zog thiab ua kom muaj zog ntxiv
3. Txhim kho kev tswj tus cwj pwm thiab kev txav mus los
4. Txhim kho kev noj qab haus huv ntawm lub plawv thiab lub ntsws
5. Txo qhov kev pheej hmoo ntawm kev ntog thiab raug mob
6. Tiv thaiv kev noj qab haus huv ntawm pob txha los ntawm kev cob qhia hnyav kom raug
7. Pab cov neeg mob rov qab mus ua haujlwm, tawm dag zog, thiab ua ub ua no txhua hnub.
Kev ntsuam xyuas thawj zaug: lub hauv paus ntawm kev pab cuam physiotherapy
Ua ntej tsim ib qho kev pab cuam, tus kws kho lub cev yuav ua qhov kev ntsuam xyuas kom nkag siab txog tus neeg mob tus mob tag nrho. Cov yam tseem ceeb uas feem ntau ntsuam xyuas suav nrog:
- Keeb kwm ntawm cov tsos mob: qaug zog, mob, kiv taub hau, tingling thiab cov qauv kev ua ub no
- Kev kuaj xyuas lub zog thiab kev ywj pheej ntawm cov leeg
- Ntau yam kev txav ntawm cov pob qij txha thiab muaj qhov tawv nqaij
- Kev sib npaug thiab kev sib koom tes
– Muaj peev xwm ua haujlwm tau (piv txwv li muaj peev xwm nce ntaiv, sawv ntawm lub rooj zaum, taug kev deb)
- Cov qauv ua pa thiab kev noj qab haus huv dav dav
- Tej yam uas ua rau muaj mob pob txha tawg lossis keeb kwm ntawm pob txha tawg
- Tus neeg mob tus cwj pwm ua haujlwm, kev tawm dag zog lub cev, thiab lub hom phiaj
Raws li cov txiaj ntsig no, tus kws kho lub cev tsim ib qho kev pab cuam maj mam. Lub hauv paus ntsiab lus tsis yog "nyuaj npaum li cas zoo dua," tab sis yog kev tawm dag zog tas mus li, muaj kev nyab xeeb, thiab maj mam raws li lub cev kam rau siab.
Cov kev kho mob physiotherapy uas feem ntau muab
1. Kev cob qhia lub zog
Kev tsis nqus tau cov khoom noj muaj txiaj ntsig zoo tuaj yeem ua rau cov leeg nqaij txo qis thiab tsis muaj zog. Kev cob qhia lub zog pab txhim kho cov leeg nqaij kom txhawb nqa cov pob qij txha, txhim kho kev ruaj khov, thiab txo qhov qaug zog thaum ua si.
Cov kev pab cuam feem ntau pib ntawm lub teeb mus rau qhov nruab nrab, piv txwv li:
- Kev tawm dag zog rau cov leeg nqaij ntawm lub duav thiab lub duav (squats me me, zaum sawv ntsug)
- Kev tawm dag zog rau cov leeg nqaij thiab pob luj taws rau kev taug kev ruaj khov
- Kev tawm dag zog rau cov leeg nqaij nraub qaum thiab plab (core) rau kev sawv ntsug
- Kev tawm dag zog ntawm caj npab thiab xub pwg rau kev ua ub ua no
Yog tias tus neeg mob muaj pob txha tawg lossis muaj feem yuav pob txha tawg, tus kws kho lub cev yuav xaiv ntau yam kev tawm dag zog uas muaj kev nyab xeeb, zam kev khoov ntau dhau lossis kev thauj khoom tsis raug tswj.
2. Kev cob qhia hnyav rau kev noj qab haus huv ntawm pob txha
Qhov teeb meem uas cov neeg mob celiac feem ntau ntsib yog qhov txo qis ntawm cov pob txha ceev, tshwj xeeb yog tias kev kuaj mob qeeb. Kev siv lub cev hnyav thiab kev cob qhia kom muaj zog pab txhawb kev tsim pob txha.
Contohnya:
- Kev taug kev uas muaj qauv
- Mus nce thiab nqis ntaiv nrog kev tswj hwm
- Kev cob qhia sawv ntawm ib ceg (nrog rau kev tuav tes yog tias tsim nyog)
- Kev cob qhia tiv thaiv siv cov hnyav sib dua lossis cov hlua tiv thaiv
Cov kev tawm dag zog no feem ntau yog tsim los rau hnub nyoog, keeb kwm ntawm pob txha tawg, thiab cov txiaj ntsig ntawm kev kuaj mob ntawm tus kws kho mob.
3. Kev tawm dag zog aerobic kom kov yeej kev qaug zog thiab ua kom muaj zog ntxiv
Kev qaug zog yog ib qho teeb meem loj heev rau cov neeg mob celiac. Kev kho mob lub cev tuaj yeem pab tau los ntawm kev tawm dag zog maj mam uas ua rau lub plawv thiab lub ntsws ua haujlwm tau zoo dua thiab ua rau lub cev ua haujlwm tau zoo dua.
Cov kev xaiv kev tawm dag zog muaj xws li:
- Kev taug kev nce qib
- Tsheb kauj vab tsis txav chaw
- Ua luam dej los yog ua si hauv dej (zoo rau mob pob qij txha)
- Kev tawm dag zog me me nrog kev tswj hwm qhov hnyav
Ib qho tseem ceeb yog "kev sib zog ua kom lub cev muaj zog": tswj cov zog kom tsis txhob qaug zog ntau dhau tom qab ua si nawv. Cov kws kho mob lub cev tuaj yeem qhia koj yuav ua li cas saib xyuas qhov hnyav (piv txwv li, qhov ntsuas RPE) thiab yuav ua li cas maj mam nce lub sijhawm ua si nawv.
4. Kev kho mob qhov mob, kev txav mus los, thiab kev ncab cov leeg
Muaj ib txhia neeg mob celiac uas mob nqaij thiab pob qij txha uas zoo li cov tsos mob ntawm tus mob rheumatic. Cov kws kho mob lub cev siv tau cov hauv qab no:
- Kev ncab kom txo qhov mob
- Kev tawm dag zog sib koom tes
- Kev kho mob tshwj xeeb los ntawm kev siv tes los txo qhov kev nruj ntawm cov leeg (yog tias tsim nyog)
- Kev kawm txog ergonomics thiab kev coj tus cwj pwm kom tiv thaiv kev mob rov tshwm sim
Cov kev cuam tshuam no pab cov neeg mob txav mus los tau yooj yim dua, ua rau nws yooj yim dua los ua kom muaj kev tawm dag zog thiab kev ua ub ua no txhua hnub.
5. Kev cob qhia kom sib npaug thiab sib koom tes
Qee qhov tsis txaus vitamin (xws li B12) lossis kev cuam tshuam ntawm cov hlab ntsha tuaj yeem ua rau mob tingling, loog, lossis teeb meem sib npaug. Kev cob qhia sib npaug yog qhov pab tau rau kev txo qhov kev pheej hmoo ntawm kev ntog, tshwj xeeb tshaj yog rau cov neeg mob uas kuj muaj feem yuav mob pob txha.
Cov kev tawm dag zog yuav muaj xws li:
Sawv ntawm ib ceg
- Xyaum taug kev hauv txoj kab ncaj
- Kev tawm dag zog Proprioception (piv txwv li ntawm daim lev mos)
- Kev cob qhia teb thiab kev sib koom tes
Cov kws kho mob lub cev kuj tseem tuaj yeem qhia kev txhawb nqa ib ntus yog tias tsim nyog rau kev nyab xeeb.
6. Kev ua pa thiab kev so kom txaus
Kev ntxhov siab, kev ntxhov siab, thiab kev pw tsaug zog tsis zoo tuaj yeem ua rau mob thiab qaug zog ntxiv. Kev tawm dag zog ua pa ntawm lub diaphragm, kev so cov leeg, thiab kev qhia txog kev tswj kev ntxhov siab tuaj yeem yog ib feem tseem ceeb ntawm kev kho lub cev, tshwj xeeb tshaj yog rau cov neeg mob uas qaug zog lossis nyuaj rau rov zoo los ntawm kev ua ub no.
Kev kawm: ib feem tseem ceeb ntawm kev kho lub cev
Ntxiv rau kev tawm dag zog, kev kho lub cev kuj tseem hais txog kev kawm txuj ci, xws li:
– Yuav ua li cas faib cov dej num txhua hnub (kev ua haujlwm thiab so kom sib npaug)
- Cov txheej txheem nqa khoom kom muaj kev nyab xeeb
- Ua haujlwm ergonomics kom txo qhov mob nraub qaum / caj dab
- Kev ua kom sov thiab txias zoo
- Cov tswv yim rau kev rov qab mus ua si tom qab lub sijhawm ntev tsis ua si
- Cov cim qhia txog kev phom sij thaum twg yuav tsum tsis txhob kawm thiab sab laj
Qhov kev kawm no ua rau cov neeg mob muaj kev ywj pheej ntau dua thiab muaj peev xwm tswj hwm lawv tus mob mus ntev.
Kev koom tes nrog cov kws kho mob thiab cov kws noj haus
Kev kho mob lub cev (physiotherapy) zoo tshaj plaws thaum ua ke nrog kev kho mob thiab kev noj zaub mov zoo. Kev noj zaub mov tsis muaj gluten pab tiv thaiv kev puas tsuaj rau cov plab hnyuv thiab txhim kho kev nqus cov as-ham, thaum kev kho mob lub cev siv qhov kev rov zoo no los kho lub zog thiab kev ua haujlwm.
Qee zaum, cov neeg mob yuav xav tau kev ntsuam xyuas ntxiv, piv txwv li:
– Kev kuaj xyuas qhov ceev ntawm pob txha (DEXA)
- Saib xyuas cov vitamin D, B12, thiab hlau
- Kev kho mob ntawm anemia lossis lwm yam kev tsis txaus noj haus
Cov kws kho mob lub cev tuaj yeem hloov kho qhov hnyav ntawm kev tawm dag zog raws li cov mob no thiab sib koom tes nrog pab pawg neeg saib xyuas kev noj qab haus huv.
Thaum twg cov neeg mob celiac yuav tsum xav txog kev kho mob physiotherapy?
Kev kho mob physiotherapy yuav raug txiav txim siab yog tias tus neeg mob muaj cov tsos mob hauv qab no:
- Kev qaug zog uas cuam tshuam kev ua ub no
- Mob pob qij txha/mob nqaij tas li
- Tsis muaj zog, yooj yim ntog, lossis tsis sib npaug zoo
- Keeb kwm ntawm pob txha tawg lossis kuaj mob osteopenia / osteoporosis
- Nyuaj rov qab mus ua si tom qab tsis ua si ntev
- Kev mob nraub qaum lossis mob rov qab los ntawm kev raug mob
Yog kho sai npaum li cas, ces tus neeg mob yuav rov qab mus ua ub ua no tau yam tsis muaj kev phom sij ntau npaum li ntawd.
Xaus
Kab mob Celiac tsis yog hais txog kev zam cov gluten xwb. Nws cov teebmeem tuaj yeem cuam tshuam rau cov leeg nqaij, cov pob qij txha, cov hlab ntsha, lub zog, thiab kev noj qab haus huv ntawm pob txha. Kev kho lub cev pab cov neeg mob rov qab muaj peev xwm lub cev los ntawm kev cob qhia lub zog, kev tawm dag zog aerobics, thiab kev sib npaug, nrog rau lub zog thiab cov tswv yim tswj kev mob. Nrog rau qhov kev pab cuam zoo thiab kev koom tes nrog cov kws kho mob thiab cov kws noj zaub mov, kev kho lub cev tuaj yeem yog qhov tseem ceeb rau kev kho tus neeg mob celiac lub neej zoo dua - ua rau lub cev muaj zog dua, ruaj khov dua, thiab zoo dua los ua cov haujlwm txhua hnub yam tsis ntshai kev qaug zog lossis raug mob.
Yog tias koj xav tau, kuv tuaj yeem hloov kho tsab xov xwm no kom "nrov dua" rau cov neeg nyeem dav dav, lossis "kev tshawb fawb" ntau dua los ntawm kev ntxiv cov ntaub ntawv thiab cov qauv zoo li phau ntawv xov xwm (kev taw qhia - cov txheej txheem - kev sib tham).