Bertrand Russell thiab Kev Xav Txog Kev Ua lej: Nws Cov Kev Pab thiab Keeb Kwm
Bertrand Arthur William Russell, uas paub zoo dua li Bertrand Russell, yog ib tug ntawm cov kws tshawb fawb muaj hwj chim tshaj plaws ntawm lub xyoo pua 20th. Nws cov kev pab txhawb rau kev xav, kev xav, thiab lej tau tsim txoj hauv kev rau kev tsim ntau lub tswv yim thiab kev xav hauv cov kev kawm ntawd. Tshwj xeeb, nws cov kev pab txhawb rau kev xav lej tau muab lub hauv paus ruaj khov rau kev tshawb fawb thiab kev tshawb pom tom qab ntawd.
Lub Neej Thaum Yau thiab Kev Kawm Ntawv
Bertrand Russell yug rau lub Tsib Hlis 18, 1872, hauv Trellech, Monmouthshire, Wales. Nws los ntawm tsev neeg Askiv uas muaj koob muaj npe. Nws txiv yog Viscount Amberley thiab nws niam yog Katherine Louisa Stanley. Kev tuag ntawm nws niam nws txiv thaum nws tseem hluas ua rau Russell raug nws yawg koob thiab pog koob tsa.
Russell tau qhia txog kev txawj ntse zoo heev txij li thaum nws tseem hluas. Nws tau kawm ntawv hauv tsev los ntawm cov kws qhia ntawv ntiag tug ua ntej nkag mus kawm hauv Trinity College, Cambridge, qhov chaw uas nws kawm txog kev xav thiab kev xav. Ntawm Cambridge, Russell tau ntsib Alfred North Whitehead, uas yuav los ua tus neeg koom tes tseem ceeb hauv nws ntau yam kev txawj ntse.
Cov Kev Pab Txhawb Rau Kev Xam Xaj
Ib phau ntawv nto moo tshaj plaws ntawm Russell hauv kev lej yog "Principia Mathematica," uas nws tau sau nrog Alfred North Whitehead. "Principia Mathematica," feem ntau hu ua PM, tau luam tawm ua peb phau ntawv hauv xyoo 1910, 1912, thiab 1913. Phau ntawv no muaj lub hom phiaj loj heev ntawm kev tsim lub hauv paus lej ruaj khov rau txhua yam kev tshawb fawb, zoo ib yam li Euclid txoj haujlwm hauv geometry.
Hauv PM, Russell thiab Whitehead tau sim txhais tag nrho lub hauv paus ntawm kev suav lej siv cov tswv yim kev xav. Lawv tau sim qhia tias txhua lub tswv yim lej tuaj yeem raug txo kom ua cov tswv yim kev xav thiab cov cim kev cai.
Txawm li cas los xij, qhov kev sim no tsis yog tsis muaj kev cov nyom. Ib qho teeb meem loj uas ntsib hauv cov txheej txheem no yog qhov tsis sib xws uas tau tshwm sim hauv kev xav txog pawg, uas tom qab ntawd tau los ua lub npe hu ua "Russell's Paradox." Russell's Paradox qhia txog kev tsis sib haum xeeb hauv kev xav txog pawg thaum peb sim txhais ib pawg uas muaj nws tus kheej.
Russell qhov kev xav tsis thoob
Russell qhov kev xav tsis thoob tau tshwm sim thaum Bertrand Russell xav txog kev sib sau ua ke ntawm txhua pawg uas tsis suav nrog lawv tus kheej ua cov ntsiab lus. Yog tias peb txhais cov pawg R ua cov pawg ntawm txhua pawg uas tsis muaj lawv tus kheej, ces lo lus nug tshwm sim seb R puas muaj nws tus kheej lossis tsis muaj.
Yog tias R muaj nws tus kheej, ces los ntawm kev txhais, R tsis tuaj yeem muaj nws tus kheej. Txawm li cas los xij, yog tias R tsis muaj nws tus kheej, ces los ntawm kev txhais, R yuav tsum muaj nws tus kheej. Qhov kev xav tsis thoob no qhia txog qhov teeb meem tseem ceeb nrog lub tswv yim teeb tsa naive siv los ntawm ntau tus kws lej thaum lub sijhawm.
Txhawm rau daws qhov teeb meem no, Russell tau qhia txog txoj kev xav ntawm cov hom, uas tau muab ntau yam khoom sib xyaw ua ntau hom kom tiv thaiv cov kev xav tsis zoo no kom tsis txhob tshwm sim.
Kev cuam tshuam rau Kev Ua lej thiab Kev Xav
Russell lub hwj chim rau kev lej xam zauv yog dav thiab tob heev. Nws qhov kev sim los txhais lej siv kev xam zauv tau tshoov siab rau ntau tus kws lej xam zauv thiab cov kws tshawb fawb kom tshawb nrhiav ntxiv txog lub hauv paus ntawm lej xam zauv thiab kev xam zauv. Txawm hais tias lawv lub hom phiaj los tsim txhua yam lej xam zauv los ntawm cov ntsiab cai kev xam zauv tsis tau ua tiav tag nrho, lawv cov kev pab txhawb nqa tau tsim txoj hauv kev rau kev xam zauv raws cai, kev teeb tsa kev xav, thiab ntau lwm yam kev qhuab qhia hauv lej xam zauv niaj hnub no.
Ib qho ntawm cov txiaj ntsig tseem ceeb tshaj plaws ntawm Russell txoj haujlwm yog nws txoj kev tshoov siab rau Gertrude Beinecke, Kurt Gödel, thiab ntau lwm tus neeg txawj ntse ua haujlwm rau lub hauv paus ntawm kev suav lej. Gödel cov kev xav tsis tiav, ntawm lwm yam, tau ua pov thawj tias hauv txhua lub kaw lus lej nplua nuj hauv cov lej txaus, yeej ib txwm muaj cov lus pom uas tsis tuaj yeem ua pov thawj tias muaj tseeb lossis cuav hauv lub kaw lus nws tus kheej. Qhov no yog kev thim rov qab ntawm Russell thiab Whitehead lub hom phiaj thawj zaug, tab sis tseem txaus siab rau qhov tseem ceeb ntawm lawv cov kev siv zog hauv kev muab lub hauv paus ruaj khov rau kev suav lej.
Kev Cuab Yeej Cuab Tam hauv Kev Kawm thiab Lwm Yam Teb
Tsis tas li ntawm kev kawm txog lej lej, Bertrand Russell kuj tseem paub tias yog ib tug kws sau ntawv, tus neeg thuam zej zog, thiab tus thawj coj kev kawm. Nws tau sau ntau phau ntawv uas tshuaj xyuas cov teeb meem kev coj ncaj ncees, kev nom kev tswv, thiab kev kawm. Nws yog ib qho tseem ceeb uas yuav tsum nco ntsoov tias Russell yog ib tug kws tshawb fawb txog kev coj ncaj ncees uas tawm tswv yim rau kev xav ywj pheej thiab feem ntau tawm tsam kev ntseeg thiab kev coj noj coj ua hauv zej zog. Vim li no, nws feem ntau ntsib kev thuam thiab kev tsis sib haum xeeb.
Hauv kev kawm ntawv, Russell paub txog nws cov kev xav uas hloov zuj zus. Hauv nws phau ntawv "On Education," nws hais txog qhov tseem ceeb ntawm kev tso cov menyuam yaus lub siab kom dim ntawm kev ntxub ntxaug thiab kev ntseeg thiab txhawb kom lawv xav txog tej yam tseem ceeb thiab ywj pheej. Russell tau tsim ib lub tsev kawm ntawv uas hloov zuj zus hauv xyoo 1927, uas, txawm hais tias nws tsuas kav ob peb xyoos xwb, tau muab kev nkag siab txog cov kev qhia tshiab rau kev kawm ntawv rau menyuam yaus.
Hauv kev xav txog kev coj ncaj ncees, Russell yog ib tug neeg tawm tswv yim zoo rau cov cai ntawm tus kheej thiab yog ib tug thawj coj hauv kev kawm txog kev coj ncaj ncees thoob ntiaj teb. Nws txoj kev mus rau cov teeb meem kev coj ncaj ncees feem ntau yog qhov ua tau zoo heev, txhawb kev thaj yeeb thiab kev koom tes thoob ntiaj teb. Nws tau txais khoom plig Nobel rau Kev Sau Ntawv xyoo 1950, los lees paub nws cov ntawv sau txhawb nqa cov tswv yim ntawm kev ua neeg thiab kev ywj pheej ntawm kev txawj ntse.
Kata Penutup
Bertrand Russell yog ib tug neeg xav zoo kawg nkaus, uas nws lub hwj chim tseem muaj nyob rau hauv ntau qhov chaw ntawm kev paub. Hauv kev lej lej, nws txoj haujlwm nrog Alfred North Whitehead ntawm "Principia Mathematica" yog ib qho tseem ceeb hauv keeb kwm ntawm kev lej thiab kev xav. Nws txoj hauv kev rau cov teeb meem kev xav tseem ceeb, xws li Russell's Paradox, tau muaj kev cuam tshuam loj thiab kav ntev.
Tsis tas li ntawm kev lej thiab kev xav xwb, Russell tseem yog ib tug kws tshawb fawb txog kev coj ncaj ncees, tus neeg thuam zej zog, thiab tus kws qhia ntawv siab tawv. Nws cov haujlwm qhia txog tus ntsuj plig ywj pheej thiab kev txaus siab los nug cov kev xav uas tsis tau sim, txhawb kom peb txhua tus nrhiav qhov tseeb tas li thiab txhawb kev ywj pheej ntawm kev txawj ntse. Yog li ntawd, Bertrand Russell tau tso ib qho txiaj ntsig zoo rau lub ntiaj teb.