Kev tshuaj xyuas tom qab kev tswj hwm hauv kev tshawb fawb txog tib neeg

Kev Tshuaj Xyuas Tom Qab Colonial Hauv Kev Kawm Txog Anthropological

Pengantar

Kev kawm txog tib neeg, ua ib qho kev kawm txog kev sib raug zoo hauv zej zog uas kawm txog tib neeg thiab lawv cov kab lis kev cai, tsis tuaj yeem sib cais ntawm keeb kwm ntawm kev tswj hwm. Ua ib qho kev kawm txuj ci, kev kawm txog tib neeg tau tshwm sim thiab tsim kho thaum lub sijhawm tswj hwm, thaum cov tebchaws European tau tswj hwm ntau thaj chaw ntawm lub ntiaj teb. Qhov xwm txheej no tau nthuav tawm cov teeb meem nyuaj thiab feem ntau muaj teeb meem. Kev tshuaj xyuas tom qab kev tswj hwm hauv kev kawm txog tib neeg nrhiav kev daws teeb meem thiab tshuaj xyuas seb qhov qub txeeg qub teg ntawm kev tswj hwm tseem cuam tshuam rau cov txheej txheem, cov kev xav, thiab cov hom phiaj ntawm kev kawm txog tib neeg txog niaj hnub no.

Keeb Kwm thiab Lub Ntsiab Lus ntawm Colonialism

Yuav kom nkag siab txog kev thuam tom qab kev tswj hwm hauv kev kawm txog tib neeg, nws yog ib qho tseem ceeb kom nkag siab txog keeb kwm ntawm kev tswj hwm nws tus kheej. Kev tswj hwm yog ib txoj cai lossis kev coj ua uas cuam tshuam nrog kev tswj hwm ntawm ib lub tebchaws los ntawm lwm lub tebchaws, feem ntau yog rau lub hom phiaj ntawm kev siv nyiaj txiag thiab kev tswj hwm nom tswv. Hauv xyoo pua 18th thiab 19th, cov kws tshawb fawb txog tib neeg feem ntau ua haujlwm hauv lub moj khaum kev tswj hwm, ncaj qha lossis tsis ncaj qha, uas feem ntau txhawb nqa lub zog tswj hwm.

Muaj ob qho tseem ceeb ntawm qhov no: Ua ntej, cov txheej txheem ntawm kev sau cov ntaub ntawv thiab kev tsim cov kev xav feem ntau tau ua raws li kev xav ntawm European kab lis kev cai zoo dua. Qhov thib ob, kev kawm txog tib neeg thaum lub sijhawm ntawd feem ntau tau ua nrog cov hom phiaj uas pab txhawb kev tswj hwm colonial, xws li kev kos duab cov pab pawg neeg hauv zos thiab cov kev lis kev cai.

Kev Tshuaj Xyuas Tom Qab Colonial: Kev Tsim Kho Dua Tshiab thiab Qhov Teeb Meem ntawm Kev Tswjfwm

Cov kev qhia tom qab kev tswj hwm tsom mus rau kev rhuav tshem cov dab neeg uas tau suav tias yog tus thawj coj thiab muaj tseeb. Hauv cov ntsiab lus ntawm kev kawm txog tib neeg, qhov kev tshuaj xyuas no nrhiav kev tshuaj xyuas seb qhov kev tshawb fawb no tau tsim los ntawm qee qhov kev xav uas pab tau cov txiaj ntsig ntawm kev tswj hwm.

1. Kev Txawv Txawv thiab Kev Xav Tsis Zoo

Ib qho ntawm cov kev thuam tseem ceeb yog hais txog kev kawm txog tib neeg txoj kev xav kom lwm haiv neeg ua 'txawv teb chaws' thiab txawv ntawm cov kab lis kev cai sab hnub poob. Cov txheej txheem no suav nrog kev xav txog lwm haiv neeg, txo qhov nyuaj ntawm kev coj noj coj ua kom yooj yim rau cov neeg sab hnub poob nkag siab. Cov haujlwm ntawm cov kws tshawb fawb txog tib neeg zoo li Edward Said hauv nws cov haujlwm "Orientalism" qhia txog tias kev sawv cev ntawm cov kab lis kev cai sab hnub tuaj feem ntau muaj cov kev xav txog lwm haiv neeg thiab kev ntxub ntxaug.

2. Txoj Haujlwm ntawm Cov Ncauj Lus thiab Kev Ncaj Ncees ntawm Kev Tshawb Fawb

Kev tshuaj xyuas tom qab kev tswj hwm kuj tawm tsam cov lus thov ntawm kev ncaj ncees hauv kev tshawb fawb txog tib neeg. Txoj haujlwm ntawm tus kws tshawb fawb txog tib neeg ua tus 'neeg saib xyuas nruab nrab' feem ntau raug nug vim tias cov ntsiab lus kawm yog tib neeg uas muaj kev paub txog lub zog nyuaj. Hauv qhov no, tus kws tshawb fawb txog tib neeg hauv North American Vine Deloria Jr. tau thuam kev tshawb fawb txog tib neeg ua ib qho cuab yeej rau kev txuas ntxiv kev tswj hwm kab lis kev cai thiab kev nom kev tswv los ntawm kev zais lub hwj chim tom qab lub ntsej muag 'lub hom phiaj'.

3. Lub Chaw Haujlwm thiab Lub Suab Subaltern

Ib qho kev txhawj xeeb tseem ceeb ntawm cov kws tshawb fawb txog kev xav tom qab kev tswj hwm xws li Gayatri Chakravorty Spivak yog qhov tseem ceeb ntawm kev muab lub suab rau cov pab pawg neeg raug tso tseg lossis "subaltern". Hauv kev tshawb fawb txog tib neeg, qhov no txhais tau tias muab qhov chaw rau cov kev xav thiab kev xav ntawm cov neeg uas raug kawm, uas lawv lub suab feem ntau raug tsis quav ntsej lossis raug tswj hwm los ntawm cov dab neeg tseem ceeb. Spivak nug cov lus nug no nrog lub siab xav tias, "Puas Yog Subaltern Hais Tau?" - qhia txog qhov nyuaj npaum li cas rau cov suab los ntawm cov ntug kom hnov ​​​​​​qhov tseeb hauv kev sib cav txog kev txawj ntse uas tswj hwm los ntawm cov kev xav ntawm Sab Hnub Poob.

Txoj Kev Tshiab: Kev Tshawb Fawb Txog Tib Neeg Tseem Ceeb

Ua teb rau cov kev thuam tom qab kev tswj hwm no, ntau txoj hauv kev tshiab tau tshwm sim hauv kev kawm txog tib neeg uas nrhiav kev thuam thiab rov xav dua. Qee qhov ntawm cov no suav nrog:

1. Kev Kawm Txog Tib Neeg Uas Xav Txog

Ib txoj kev xav rov qab xav tau kom cov kws tshawb fawb txog tib neeg paub thiab thuam lawv tus kheej txoj haujlwm hauv kev tshawb fawb. Qhov no suav nrog kev xav txog seb lawv tus kheej, keeb kwm yav dhau los, thiab kev ntxub ntxaug cuam tshuam li cas rau txoj kev tshawb fawb thiab kev txhais cov txiaj ntsig.

2. Kev Koom Tes Hauv Zej Zog Hauv Kev Tshawb Fawb

Kev koom tes nrog cov zej zog tshawb fawb hauv txhua theem ntawm kev tshawb fawb yog ib qho kev siv zog los txo qhov tsis sib npaug ntawm lub hwj chim. Txoj hauv kev no lees paub tias lub zej zog muaj kev paub hauv zos uas tseem ceeb thiab siv tau rau hauv cov txheej txheem tshawb fawb.

3. Kev Sau Ntawv Txog Haiv Neeg Nrog Ntau Lub Suab

Hauv kev sau ntawv txog haiv neeg, qee tus kws tshawb fawb txog neeg pib siv ntau zaj dab neeg sib txawv los sawv cev rau qhov nyuaj ntawm kab lis kev cai thiab ntau yam kev xav uas muaj nyob. Qhov no lub hom phiaj yog los nthuav qhia ntau lub suab tseeb los ntawm cov zej zog uas tau kawm.

Kev Kawm Txog Cov Ntaub Ntawv thiab Kev Siv

Muaj ntau qhov piv txwv tseeb ntawm kev siv kev thuam tom qab kev tswj hwm hauv kev tshawb fawb txog tib neeg niaj hnub no. Ib qho piv txwv yog kev kawm txog kev tawm tsam kab lis kev cai hauv cov ntsiab lus ntawm kev tswj hwm thiab tom qab kev tswj hwm. Piv txwv li, kev kawm txog kab lis kev cai Afro-Caribbean qhia tau hais tias cov kab lis kev cai uas suav tias yog "marginal" tuaj yeem dhau los ua lub hauv paus ntawm lub zog thiab tus kheej thaum ntsib kev tswj hwm ntawm colonial.

Cov kws tshawb fawb txog neeg Isdias, xws li Arjun Appadurai, kuj tau ua haujlwm tseem ceeb piav qhia txog kev lag luam thoob ntiaj teb cuam tshuam li cas rau tus kheej kab lis kev cai thiab cov zej zog hauv zos . Nws qhov kev hais txog "kev ntws ntawm cov dej ntws" qhia tau hais tias kab lis kev cai tsis yog qhov ruaj khov thiab ruaj khov, tab sis hloov pauv tas li thiab nyob rau hauv cov txheej txheem ntawm kev hloov pauv.

Xaus

Kev tshuaj xyuas tom qab kev tswj hwm hauv kev kawm txog tib neeg tsis yog tsuas yog kev siv zog kawm kom nkag siab thiab tshuaj xyuas cov qub txeeg qub teg ntawm kev tswj hwm, tab sis kuj yog ib qho project kev ncaj ncees los tsim kom muaj ntau txoj kev thiab kev xav sib npaug thiab sib luag. Los ntawm kev sib tw cov dab neeg tseem ceeb thiab qhib qhov chaw rau cov suab tsis muaj zog, kev kawm txog tib neeg muaj lub sijhawm los ua qhov tseem ceeb thiab muaj txiaj ntsig zoo hauv kev nkag siab txog qhov nyuaj ntawm tib neeg thiab peb lub zej zog.

Thaum ntsib cov teeb meem thoob ntiaj teb niaj hnub no xws li kev tsiv teb tsaws chaw, kev hloov pauv huab cua, thiab kev tsis sib haum xeeb ntawm kab lis kev cai, nws yog qhov tseem ceeb rau kev kawm txog tib neeg kom hloov kho tas li thiab kawm los ntawm kev thuam tom qab kev tswj hwm. Tsuas yog los ntawm kev daws cov teeb meem ntawm yav dhau los xwb, kev kawm txog tib neeg thiaj li yuav ua tau ib qho cuab yeej zoo dua thiab muaj txiaj ntsig zoo dua hauv kev nkag siab txog peb lub ntiaj teb nyuaj thiab ntau haiv neeg.

Sau ib qho lus tawm tswv yim