ʻO ka Meiji Era a me ka Hoʻololi Hou ʻana o Iapana: He Hoʻololi Kupaianaha
He wā koʻikoʻi ka Meiji Era (1868–1912) i ka mōʻaukala Kepani, i hōʻailona ʻia e kahi neʻe nui mai kahi mokuʻāina feudal kiʻekiʻe i kahi mokuʻāina hou a ʻoihana. Ua kapa ʻia ka wā ma hope o ka Meiji Empire, ʻo ia hoʻi "Lāpule Mālamalama," a ua hōʻailona i ka hoʻomaka ʻana o nā loli nui i ka politika, ka hoʻokele waiwai, a me ka moʻomeheu Kepani. E wehewehe kēia ʻatikala i ke kaʻina hana hou i hana ʻia i ka wā o Meiji Era a me kona hopena ma Iapana.
Ka Moolelo: Ka Hopena o ke Shogunate Tokugawa
Ma mua o ka Meiji Era, aia ke Aupuni Kepani ma lalo o ka mana o Tokugawa Shogunate no nā makahiki he 250 a ʻoi. I loko o kēia manawa, ua hoʻokō ʻo Iapana i kahi kulekele hoʻokaʻawale koʻikoʻi, i ʻike ʻia ʻo "Sakoku," e kaupalena ana i ke kamaʻilio ʻana a me ke kālepa ʻana me ka honua waho. ʻO kahi ʻano nohona feudal a me kahi ʻōnaehana papa koʻikoʻi i hoʻomalu i ke ola o kēlā me kēia lā, me ka shogun e kāohi ana i ka mana koa a me nā ʻāpana i noho aliʻi ʻia e daimyo, a i ʻole nā aliʻi feudal.
Eia nō naʻe, ua hoʻomaka ka ulu ʻole o ka manaʻo ʻole i ke aupuni Tokugawa i ka hapa mua o ke kenekulia 19. ʻO ka haunaele waiwai, ka paʻa ʻole o ka politika, a me ke kaomi mai nā mana Komohana, ʻoiai ma hope o ka hōʻea ʻana mai o Commodore Matthew Perry mai ʻAmelika Hui Pū ʻIa i ka makahiki 1853, ka mea i koi iā Iapana e wehe i kona mau awa, ua hoʻāla i kahi moʻo o nā hoʻopaʻapaʻa e pili ana i ka pono o ka hoʻoponopono hou ʻana. ʻO ka hope loa, i ka makahiki 1868, ua hoʻihoʻi ʻia ka mana i ka Emepera me ka Meiji Restoration, e hoʻopau ana i ka shogunate a hoʻomaka i kahi au hou no Iapana.
Hoʻoulu hou a me ka Hoʻololi Hou ʻana: Nā ʻanuʻu koʻikoʻi
1. Nā Hoʻohou Kālai'āina
ʻO kekahi o nā ʻanuʻu mua i ka hoʻololi hou ʻana i ka wā Meiji, ʻo ia ke kūkulu hou ʻana i ka politika. Ua hoʻokumu ke aupuni Meiji i kahi ʻano aupuni kikowaena a hou. I ka makahiki 1889, ua hoʻolaha ʻia ke Kumukānāwai Meiji, e hoʻokumu ana i kahi pāremata i ʻike ʻia ʻo ka ʻAhaʻōlelo a hoʻokumu i kahi mōʻī kumukānāwai kahi i paʻa ai ka Emepera i ka mana hōʻailona aʻo ka mana hoʻokō e hoʻohana ʻia e ke keʻena kuhina a me ke Kuhina Nui.
2. Hoʻomohala Hoʻokele Waiwai
ʻO ka hoʻomohala ʻana i ka hoʻokele waiwai kekahi mea nui o ka Meiji Era. Ua hoʻokau mua ke aupuni i ka hoʻomohala ʻana i nā pono hana, e like me nā alahao, nā awa, a me nā kamaʻilio. Ua hoʻohana pū lākou i nā hiʻohiʻona ʻoihana Komohana, e paipai ana i ka ʻoihana ma ke kūkulu ʻana i nā hale hana a me ka hoʻolauna ʻana i ka ʻenehana hou. ʻO ka ʻoihana lole, ma ke ʻano kūikawā, ua ʻike i ka ulu wikiwiki, a ukali ʻia e ka hoʻomohala ʻana o nā ʻoihana kila, kūkulu moku, a me nā mīkini.
Ua kōkua pū ke aupuni i ka hoʻokumu ʻia ʻana o zaibatsu, a i ʻole nā hui ʻohana e like me Mitsui lāua ʻo Mitsubishi, ka mea i hoʻokani i kahi kuleana koʻikoʻi i ka hoʻomohala waiwai o Iapana.
3. Hoʻoponopono Hoʻonaʻauao
Ua lilo ka hoʻoponopono hoʻonaʻauao i kia nui o ka hoʻomohala hou ʻana o Iapana. I ka makahiki 1872, ua hoʻopuka ke aupuni Meiji i kahi kauoha hoʻonaʻauao e hoʻokumu ana i kahi ʻōnaehana kula aupuni i koi ʻia no nā keiki āpau, me ka nānā ʻole i ka papa kaiāulu. ʻO ka manaʻo o kēia e hoʻokumu i kahi limahana naʻauao a heluhelu. Ua hoʻouna ʻia nā haumāna he nui i nā ʻāina ʻē e aʻo i ka ʻepekema hou, ka ʻenehana, a me ka hoʻokele, ʻoiai ua kono ʻia nā loea a me nā kumu Komohana i Iapana e hāʻawi i ka ʻike a me nā mākau hou.
4. Ka Hoʻololi Kaiapili a me ka Moʻomeheu
Ua ʻike pū ka wā Meiji i nā loli nui i nā ʻano nohona a me nā moʻomeheu. Ua hoʻomaka ka haʻalele ʻia ʻana o nā kuʻuna Feudal, a ua lilo ka nohona Kepanī i mea ākea i nā mana Komohana. Ua ʻike ke kulekele kūhelu i ke koʻikoʻi o ka moʻomeheu Komohana a me ka hana hou, e alakaʻi ana i nā ʻano like ʻole o ke ola, e like me ke ʻano, ka meaʻai, ka palapala, ke kiʻi, a me ke kuhikuhipuʻuone, i hoʻololi ʻia mai nā hiʻohiʻona Komohana.
Ka Hopena a me ka Hoʻoilina o ka Meiji Era
1. Nā ʻĀina ʻOihana
I loko o kekahi mau makahiki he ʻumi, ua hoʻololi maikaʻi ʻo Iapana iā ia iho mai kahi lāhui mahiʻai feudal i kekahi o nā lāhui ʻoihana nui loa o ʻAsia. ʻAʻole wale kēia i hoʻonui i ka mana hoʻokele waiwai o Iapana akā ua hoʻoikaika pū i kona kūlana geopolitical, e lilo ana ia i mea ikaika e helu ʻia ma ke kahua honua.
2. Ka Pūʻali Koa Hou a me ka Hoʻonui ʻana
Me ka hoʻomohala ʻana i ka hoʻokele waiwai a me ka ʻenehana i hele mai ai ka hoʻomohala ʻana i ka pūʻali koa. Ua hoʻohana ʻo Iapana i nā ʻano hana a me nā lako koa Komohana, e hiki ai iā ia ke kūkulu i kahi pūʻali koa ikaika. Ua lanakila ʻo Iapana i ke Kaua Sino-Kepanī Mua (1894–1895) a me ke Kaua Russo-Kepanī (1904–1905), e hōʻike ana i kona mau hiki koa a me nā mākaukau hoʻolālā kiʻekiʻe. ʻAʻole wale kēia mau lanakila i hoʻonui i ka mana o Iapana akā ua hoʻoikaika pū i kona kūlana honua ma ke ʻano he mana koa koʻikoʻi ma ʻAsia.
3. Hoʻololi Moʻomeheu
ʻOiai ke lawe nei i nā ʻano he nui o ka moʻomeheu Komohana, ua ʻike pū ʻo Iapana i ke ola hou ʻana a me ka mālama ʻana i nā mea moʻomeheu kuʻuna. Ua mau ka ʻuhane a me nā mea nani o Iapana, a loaʻa iā ia ka waiwai hou i loko o kahi pōʻaiapili hou. Ua ʻike ʻia ka wā Meiji i kahi ola hou ʻana i ke kiʻi, ka palapala, a me ke keaka, me nā kiʻi e like me Mori Ōgai lāua ʻo Natsume Sōseki e hana ana i nā hana e hōʻike ana i nā hoʻololi moʻomeheu a me ka nohona o Iapana.
Ka hopena
He manawa koʻikoʻi ka wā Meiji i ka mōʻaukala Kepani, he wā o ka hoʻololi wikiwiki a piha. ʻO nā kulekele hoʻololi hou i lawe ʻia e ke aupuni Meiji i hoʻokiʻekiʻe pono iā Iapana mai ka hoʻi hope ʻana o ka feudal i kahi mana ʻoihana hou i loko o kahi manawa pōkole.
Ke ʻike mau nei ka hoʻoilina o ka Meiji Era i nā ʻano nohona, hoʻokele waiwai, a me ka politika o Iapana i kēia lā. Ma o nā hoʻoponopono politika, hoʻokele waiwai, hoʻonaʻauao, a me ka moʻomeheu, ua hoʻihoʻi hou ʻo Iapana i kona ʻano aupuni ma ke ʻano i hiki ai iā ia ke kū pū me nā mana nui o ka honua i ke kenekulia 20 a ma hope aku. Ke noho nei ka Meiji Era he hōʻailona o ka ʻuhane o ka loli a me ka hiki ke hoʻololi e hoʻomau nei i ka hoʻoikaika ʻana i ka poʻe Kepanī i ke alo ʻana i nā pilikia o kēia au.
